stary

Z Wikisłownika – wolnego, wielojęzycznego słownika

zobacz też: starý

[edytuj] stary (język polski)


wymowa: IPA: [ˈstarɨ]
znaczenia:
przymiotnik

(1.1) mający wiele lat, niemłody
(1.2) o żywności o przekroczonej dacie przydatności do spożycia, nieświeży
(1.3) nieaktualny
(1.4) o dużym doświadczeniu lub praktyce

przymiotnik w funkcji rzeczownika

(2.1) slang.  ojciec; przełożony, szef; kapitan statku
(2.2) tylko w wołaczu, poufale sposób zwracania się do kolegi
(2.3) slang.  rodzice

odmiana: (1, 2) lp  stary m , stara f , stare n ; lm  starzy mosob. , stare nmosob.  przykłady:

(1.1) Alejką szedł stary i schorowany człowiek.
(1.2) W lodówce znalazłem tylko kawałek starego sera.
(1.3) Zapomniałem, że Ula przeprowadziła się i wysłałem zaproszenie na jej stary adres.
(2.1) Mój stary pracuje w policji.
(2.2) Stary, kopę lat cię nie widziałem!

składnia:
kolokacje:
synonimy: (1.1) wiekowy; (2.1) starszy, zob.  → ojciec
antonimy: (1.1) młody; (1.2) świeży
wyrazy pokrewne: rzecz.  starość, starzec, staruszek, staruszka , starowina; czas.  starzeć się, postarzać; przysł.  staro
związki frazeologiczne: człowiek starej daty → człowiek kulturalny, dystyngowany; stary, ale jary → nad wiek sprawny fizycznie; stary kawaler/panna → ktoś kto nie założył rodziny; stary/stara malutka → ktoś kto zachowujący się jak starszy niż wynika to z wieku lub wyglądu; stary piernik/grzyb/ramol → obraźliwie o mężu, stare pudło/próchno → obraźliwie o żonie; Stary Testament → część Biblii; stary duchem → ktoś nie lubiący zmian; stara bieda → potocznie bez zmian; stara gwardia/wiara → ludzie z wieloletnim doświadczeniem; stara śpiewka/piosenka → coś powtarzane wielokrotnie (zwykle kłamstwo); starszy pan/pani → osoba podeszła wiekiem; stary jak świat → bardzo stary; stary kontynent → Europa; stary koń → poufale do kogoś kogo się długo zna; stary lis/wróbel/wyga/wyjadacz → z dużym doświadczeniem; stary znajomy → ktoś kogo dawno temu się poznało; na starych śmieciach → w dawnym miejscu; kalendarz starego stylu → kalendarz juliański; stare miasto/starówka → część miasta wybudowana kilkaset lat temu; starszy kapral/oficer/podoficer/sierżant/sierżant sztabowy/szeregowy → stopnie wojskowe; starszy (w nazwach stopni, tytułów, stanowisk) → pół stopnia do góry w hierarchii; coś idzie/biegnie/toczy się/itp starym torem → coś dzieje się tak samo jak działo się wcześniej; drzeć się/rozdzierać się jak stare prześcieradło → głośno krzyczeć; emerytura/renta ze starego portfela → niskie świadczenia sprzed rewaloryzacji; najstarszy zawód świata → prostytutka; na stare lata → myślałem, że po tylu latach będzie dobrze, a jest źle; panie starszy → poufale do kelnera; po starej znajomości → z powodu tego, że się kogoś długo zna; stare kąty → miejsce gdzie się długo mieszkało; starsze pokolenie → pokolenie rodziców; zobacz też: przysłowia o starości
uwagi: tłumaczenia:

[edytuj] stary (język dolnołużycki)


wymowa:
znaczenia:
przymiotnik

(1.1) stary

odmiana: st. wyższy  staršy; st. najwyższy  nejstaršy przykłady:

(1.1) dom za starych luźi → dom starców
(1.1) Gaž jo był 2 lěśe stary, jo jogo nan wumrěł. → Gdy miał 2 lata, umarł jego ojciec. (Wikipedia)

składnia:
kolokacje:
synonimy:
antonimy: (1.1) młody
wyrazy pokrewne:
związki frazeologiczne:
etymologia:
uwagi:

[edytuj] stary (język górnołużycki)


wymowa:
znaczenia:
przymiotnik

(1.1) stary

odmiana: przykłady:

(1.1)

składnia:
kolokacje:
synonimy:
antonimy: (1.1) młody
wyrazy pokrewne:
związki frazeologiczne:
etymologia:
uwagi:

Źródło „http://pl.wiktionary.org/wiki/stary”