stary
Z Wikisłownika – wolnego, wielojęzycznego słownika
zobacz też: starý
[edytuj] stary (język polski)
wymowa: IPA: [ˈstarɨ]
znaczenia:
przymiotnik
- (1.1) mający wiele lat, niemłody
- (1.2) o żywności o przekroczonej dacie przydatności do spożycia, nieświeży
- (1.3) nieaktualny
- (1.4) o dużym doświadczeniu lub praktyce
przymiotnik w funkcji rzeczownika
- (2.1) slang. ojciec; przełożony, szef; kapitan statku
- (2.2) tylko w wołaczu, poufale sposób zwracania się do kolegi
- (2.3) slang. rodzice
odmiana: (1, 2) lp stary m, stara f, stare n; lm starzy mosob., stare nmosob. przykłady:
- (1.1) Alejką szedł stary i schorowany człowiek.
- (1.2) W lodówce znalazłem tylko kawałek starego sera.
- (1.3) Zapomniałem, że Ula przeprowadziła się i wysłałem zaproszenie na jej stary adres.
- (2.1) Mój stary pracuje w policji.
- (2.2) Stary, kopę lat cię nie widziałem!
składnia:
kolokacje:
synonimy: (1.1) wiekowy; (2.1) starszy, zob. → ojciec
antonimy: (1.1) młody; (1.2) świeży
wyrazy pokrewne: rzecz. starość, starzec, staruszek, staruszka , starowina; czas. starzeć się, postarzać; przysł. staro
związki frazeologiczne: człowiek starej daty → człowiek kulturalny, dystyngowany; stary, ale jary → nad wiek sprawny fizycznie; stary kawaler/panna → ktoś kto nie założył rodziny; stary/stara malutka → ktoś kto zachowujący się jak starszy niż wynika to z wieku lub wyglądu; stary piernik/grzyb/ramol → obraźliwie o mężu, stare pudło/próchno → obraźliwie o żonie; Stary Testament → część Biblii; stary duchem → ktoś nie lubiący zmian; stara bieda → potocznie bez zmian; stara gwardia/wiara → ludzie z wieloletnim doświadczeniem; stara śpiewka/piosenka → coś powtarzane wielokrotnie (zwykle kłamstwo); starszy pan/pani → osoba podeszła wiekiem; stary jak świat → bardzo stary; stary kontynent → Europa; stary koń → poufale do kogoś kogo się długo zna; stary lis/wróbel/wyga/wyjadacz → z dużym doświadczeniem; stary znajomy → ktoś kogo dawno temu się poznało; na starych śmieciach → w dawnym miejscu; kalendarz starego stylu → kalendarz juliański; stare miasto/starówka → część miasta wybudowana kilkaset lat temu; starszy kapral/oficer/podoficer/sierżant/sierżant sztabowy/szeregowy → stopnie wojskowe; starszy (w nazwach stopni, tytułów, stanowisk) → pół stopnia do góry w hierarchii; coś idzie/biegnie/toczy się/itp starym torem → coś dzieje się tak samo jak działo się wcześniej; drzeć się/rozdzierać się jak stare prześcieradło → głośno krzyczeć; emerytura/renta ze starego portfela → niskie świadczenia sprzed rewaloryzacji; najstarszy zawód świata → prostytutka; na stare lata → myślałem, że po tylu latach będzie dobrze, a jest źle; panie starszy → poufale do kelnera; po starej znajomości → z powodu tego, że się kogoś długo zna; stare kąty → miejsce gdzie się długo mieszkało; starsze pokolenie → pokolenie rodziców; zobacz też: przysłowia o starości
uwagi: tłumaczenia:
- angielski: (1.1) old; (1.2) stale, expired; (2.2) mate
- arabski: (1.1) قديم (qadīm)
- białoruski: (1.1) стары; (1.2) непрыгодны, нясвежы; (1.3) стары, несапраўдны; (2.2) чувак m, (2.3) прэдкі lm
- bośniacki: (1.1) star
- bułgarski: (1.1) стар
- chorwacki: (1.1) star
- czeski: (1.1) starý
- dolnołużycki: (1.1) stary
- duński: (1.1-4) gammel
- esperanto: (1.1) maljuna; (1.2-3) malnova
- fiński: (1.1) vanha
- francuski: (1.1) vieux m, vieil , vieille f, vieilles f
- górnołużycki: (1.1) stary
- gruziński: (1.1) ძველი (dzveli)
- hebrajski: (1.1) יָשָׁן (ya\'shan)
- hiszpański: (1.1) antiguo m, antigua f; viejo m, vieja f
- holenderski: (1.1) oud
- ido: (1.1) anciena
- islandzki: (1.1) gamall
- japoński: (1.1) 古い (ふるい)
- jidysz: (1.1) אַלט (alt)
- kataloński: (1.1) vell m, vella f antic m antiga f
- koreański: (1.1) 오래되다 (orae-doeda), 낡다 (nalgda, nak-)
- niemiecki: (1.1) alt ^; (2.1) Alte m
- norweski: (1.1) gammel
- ormiański: (1.1) հին (heen)
- portugalski: (1.1) velho
- rosyjski: (1.1-3) старый; (2.1) предок m (tylko ojciec, rodzice)
- rumuński: (1.1) vechi m, veche f
- słowacki: (1.1) starý m, stará f, staré n
- słoweński: (1.1) star m, stara f, staro n
- staroegipski: (1.1)
(ʿȝ)
- szwedzki: (1.1) förlegad, gammal, utsliten; (2.1) farsa
- telugu: (1.1) పాత (paata)
- turecki: (1.1) eski
- ukraiński: (1.1) старий
- węgierski: (1.1) régi
- włoski: (1.1) vecchio, anziano, attempato
[edytuj] stary (język dolnołużycki)
wymowa:
znaczenia:
przymiotnik
- (1.1) stary
odmiana: st. wyższy staršy; st. najwyższy nejstaršy przykłady:
- (1.1) dom za starych luźi → dom starców
- (1.1) Gaž jo był 2 lěśe stary, jo jogo nan wumrěł. → Gdy miał 2 lata, umarł jego ojciec. (Wikipedia)
składnia:
kolokacje:
synonimy:
antonimy: (1.1) młody
wyrazy pokrewne:
związki frazeologiczne:
etymologia:
uwagi:
[edytuj] stary (język górnołużycki)
wymowa:
znaczenia:
przymiotnik
- (1.1) stary
odmiana: przykłady:
- (1.1)
składnia:
kolokacje:
synonimy:
antonimy: (1.1) młody
wyrazy pokrewne:
związki frazeologiczne:
etymologia:
uwagi: