iść

Z Wikisłownika – wolnego, wielojęzycznego słownika
Skocz do: nawigacja, szukaj

iść (język polski)[edytuj]

koń idzie (1.1)
uczniowie idą (1.2) do szkoły
wymowa:
wymowa ?/i, IPA[iɕʨ̑], AS[iść]
znaczenia:

czasownik nieprzechodni niedokonany (dk. pójść)

(1.1) poruszać się, zmieniać swoje położenie za pomocą nóg, nie tracąc przy tym ani na chwilę kontaktu z podłożem
(1.2) udawać się w jakimś kierunku lub celem wykonania jakiejś czynności, część drogi pokonując pieszo
(1.3) przen. wydobywać się
(1.4) o maszynach i urządzeniach funkcjonować
(1.5) upływać, mijać
(1.6) radzić sobie
(1.7) o instalacji, przewodzie znajdować się, być położonym
(1.8) być przeznaczonym do czegoś
(1.9) następować w czasie
odmiana:
(1.1-9)
przykłady:
(1.1) Chodnikiem idzie bardzo atrakcyjny policjant.
(1.2) Już jesteś zdrowy i możesz iść do pracy.
(1.3) Łzy idą jej z oczu.
(1.4) Silnik idzie bardzo głośno.
(1.5) Ale ten czas wolno idzie!
(1.6) Chociaż młodym małżeństwem, nieźle im idzie.
(1.7) Tędy idzie rura z gazem, a tam ścieki.
składnia:
(1.1) iść do / z + D. • iść po + Ms. • iść + N.
(1.2) iść na + B.
kolokacje:
iść do / z domu / pracy / … • iść po chodniku / trawie / piasku / łące / plaży / … • iść chodnikiem / plażą / korytarzem / …
(1.2) iść do domu / pracy / biura / … • iść zrobić / naprawić / gotować / … • iść na spacer / pielgrzymkę / … • iść spać
(1.6) idzie komuś dobrze / źle
synonimy:
(1.3) wydobywać się, wydostawać się
antonimy:
(1.4) stać
hiperonimy:
hiponimy:
holonimy:
meronimy:
wyrazy pokrewne:
czas. dk. pójść
związki frazeologiczne:
iść do diabłaiść jak krew z nosaiść jak na ścięcie / iść jak na stracenieiść jak po maśleiść na rękęreg. pozn. iść na skibęiść pełną parąiść jak po grudzieiść po trupachiść pod młotekiść w kimonoiść w Polskęiść z dymempsie głosy nie idą w niebiosy
etymologia:
uwagi:
(1.6) tylko w zdaniu bezpodmiotowym, 3 os. lp, rodzaj nijaki; „iść” oznacza czynność jednokrotną, por. chodzić (czynność regularna, ciągła)
tłumaczenia:
źródła: