pospolity

Z Wikisłownika – wolnego, wielojęzycznego słownika
Skocz do: nawigacja, szukaj

pospolity (język polski)[edytuj]

wymowa:
wymowa ?/i, IPA[ˌpɔspɔˈlʲitɨ], AS[pospolʹity], zjawiska fonetyczne: zmięk.akc. pob.
znaczenia:

przymiotnik

(1.1) wszędzie lub powszechnie spotykany, często się zdarzający, powszechnie znany
(1.2) jeden z wielu, zwyczajny
(1.3) cechujący się odrobiną wulgarności, ordynarności[1]
(1.4) książk. będący częścią ogółu, stanowiący ogół[1]
(1.5) przest. krajowy, rządowy, państwowy, skarbowy, narodowy, publiczny[2]
odmiana:
przykłady:
(1.1) Jednym z najpospolitszych ptaków w Polsce jest wróbel zwyczajny.
składnia:
kolokacje:
(1.1) pospolite imię/nazwisko/zjawisko/zwierzę • pospolita roślina • pospolity chwast/przedmiotrzeczownik pospolity (apelatyw) • cis pospolity
(1.2) pospolity kłamca/oszust/zdrajca/leniuch • pospolite rysy twarzy
(1.3) pospolite słowo/zachowanie • pospolity język
(1.4) pospolite dobro
synonimy:
(1.1-4) przest. pospólny[2]
(1.1-2) powszechny, powszedni, zwykły, zwyczajny, normalny
(1.2) przeciętny, szablonowy, tuzinkowy, banalny, prosty, potoczny, utarty, oklepany, konwencjonalny, płaski
(1.3) trywialny, prostacki, ordynarny, wulgarny, niewybredny, niewykwintny
antonimy:
hiperonimy:
hiponimy:
holonimy:
meronimy:
wyrazy pokrewne:
przym. pospolitacki[2]
rzecz. pospólstwo, pospolitość, pospolitak[2], pospolitowanie
czas. pospolicieć, przest. pospolicić[2], pospolitować
przysł. pospołu, pospolicie, st.pol. pospolitnie[2], st.pol. pospolito[2]
związki frazeologiczne:
(1.1) pospolite nakrycie[2]
(1.4) pospolite ruszenie
etymologia:
uwagi:
słownik poprawnej polszczyzny Witolda Doroszewskiego z 1980 r. podaje jedynie stopniowanie z „-szy” i „naj-”, pomijając popularną teraz formę z „bardziej” i „najbardziej”
tłumaczenia:
źródła:
  1. 1,0 1,1 hasło pospolity w: Słownik języka polskiego, red. Mieczysław Szymczak, t. II, s. 840, Warszawa, PWN, 1982-3, ISBN 83-01-00281-6.
  2. 2,0 2,1 2,2 2,3 2,4 2,5 2,6 2,7 hasło pospolity w: Słownik języka polskiego, red. Jan Karłowicz, Adam Kryński, Władysław Niedźwiedzki, t. IV, s. 753-754, Warszawa 1900–1927.