bez

Z Wikisłownika – wolnego, wielojęzycznego słownika

[edytuj] bez (język polski)

wymowa: IPA: [bɛs] posłuchaj
znaczenia:
rzeczownik, rodzaj męski

(1.1) Sambucus, rodzaj roślin; zob. zobacz też bez w Wikipedii

(1.2) używane w mowie potocznej określenie lilaka - Syringa vulgaris, gatunek krzewu; zob. zobacz też lilak pospolity w Wikipedii

przyimek...

(2.1) ...służący do tworzenia konstrukcji, w których czynność została wykonana pomimo braku czegoś, co opisuje wyrażenie za przyimkiem

(2.2) ...wchodzący do wielu związków frazeologicznych

(2.3) regionalizm śląski  przez

(2.4) regionalizm białostocki przez (dot. przestrzeni)

przedrostek

(3.1) bez- ...służący do tworzenia złożeń oznaczających brak czegoś

odmiana: (1.1-2) lp liczba pojedyncza bez, bzu, bzowi, ~, bzem, bzie, bzie; lm liczba mnoga bzy, bzów, bzom, bzy, bzami, bzach, bzy
przykłady:

(1.) Ale tu pachną bzy!

(2.1) Nie wolno prowadzić samochodu bez prawa jazdy.

(2.3) Jo zaś się bez ciebie spóźnia.

(2.4) Przejdź bez ulicę.

składnia: (2.1), (2.2) bez +D. dopełniacz (2.3) bez + B
kolokacje: (1.2) czarny bez; (3) beznadziejny, bezmyślny, beztroski itd.
synonimy: (2.1) beze
antonimy: (2) z
wyrazy pokrewne:
związki frazeologiczne: (2.2) bez atu, bez liku, bez mała, bez ogródek, bez ceregieli
etymologia:
uwagi: (2) przed zaimkiem mnie stosuje sie formę „beze”: „beze mnie”
tłumaczenia:

• angielski: (1.2) lilac; (1.1) elder; (2.1) without; (3.1) un-, non-, -less
• arabski: (1.2 بدون (bidú:n)
• dolnołużycki: (2.1) bźez, bźeze
• duński: (2.1) uden
• esperanto: (1.2) siringo; (2.1) sen
• francuski: (2.1) sans
• górnołużycki: (2.1) bjez
• hebrajski: (2.1), (3.1) בלי (bli)
• holenderski: (1.2) vlier m rodzaj męski; (2.1) zonder; (3.1) -loos
• islandzki: (1.1) yllir m rodzaj męski; (2.1) án; (3.1) ó-, -laus
• jidysz: (1.2) בעז m rodzaj męski (bez)
• kaszubski: (1.2) bes; (2.1) bez
• łacina: (1.2) syringa vulgaris
• niemiecki: (1.2) Flieder m rodzaj męski; (1.1) Holunder; (2.1) ohne; (3.1) -los, -frei
• norweski (bokmål): (1.2) syrin m rodzaj męski
• rosyjski: (1.1) бузина; (1.2) сирень f rodzaj żeński; (2.1-2) без; (3.2) без
• szwedzki: (1.1) fläder; (2.1) utan; (3.1) o-, -lös
• wilamowski: (1.1) hołunder
• włoski: (2.1) senza; (3.1) in-

[edytuj] bez (język kaszubski)

wymowa:
znaczenia:
przyimek

(1.1) bez

(1.2) przez

odmiana:
przykłady:

(1.1) Bez dëtków. → Bez pieniędzy.

(1.2) Darga szła bez las. → Droga prowdziła przez las.

składnia:
kolokacje:
synonimy:
antonimy:
wyrazy pokrewne:
związki frazeologiczne:
etymologia:
uwagi:

[edytuj] bez (slovio)

wymowa:
znaczenia:
przyimek

(1.1) bez

przedrostek

(2.1) przedrostek przeciwieństwa, polskie bez-

odmiana:
przykłady:

(1.1)

składnia:
kolokacje:
synonimy:
antonimy:
wyrazy pokrewne:
związki frazeologiczne:
etymologia:
uwagi: zapis cyrylicą без