gotować

gotować (język polski)

on gotuje (1.1)

oni gotują (1.2)

woda gotuje się (2.1)

jajka gotują się (2.5)

wymowa:

IPA: [ɡɔˈtɔvaʨ̑], AS: [gotovać] wymowa

znaczenia:

czasownik przechodni

(1.1) doprowadzać do wrzenia

(1.2) przyrządzać ciepłą potrawę

czasownik zwrotny gotować się

(2.1) (o wodzie, potrawie) osiągać temperaturę wrzenia

(2.2) czuć ogromną złość, ale nie pokazywać tego wyraźnie

(2.3) pot. potocznie odczuwać dyskomfort i pocić się obficie z powodu gorąca

(2.4) przest. przestarzałe, przestarzały przygotowywać się do czegoś

(2.5) kulin. kulinaria być przygotowanym do jedzenia poprzez gotowanie

odmiana:

(1) got|ować, koniugacja IV; dk. aspekt dokonany ugotować, zagotować

przykłady:

(1.1) Mama gotuje wodę na herbatę.

(1.2) W niedzielę babcia zawsze gotuje ryż na obiad.

(2.1) Zalej mi kawę gdy woda się gotuje!

składnia:

(1) gotować +B. biernik, nie gotować +D. dopełniacz

(1.2) gotować na +B. biernik

kolokacje:

(1.1) gotować wodę/zupę/…

(1.2) gotować kaszę/ziemniaki/… na obiad/kolację/przyjęcie/…; gotować obiad; dobrze/źle gotować

(2.4) gotować się do drogi/podróży itd.

synonimy:

(1.2) przyrządzać, pitrasić, pichcić

antonimy:

(1.1) zamrażać, zmrażać

wyrazy pokrewne:

rzecz. rzeczownik gotowanie

(1.1) czas. czasownik przegotować

związki frazeologiczne:

etymologia:

uwagi:

tłumaczenia:

• angielski: (1.1) boil; (1.2) cook; (2.1) boil
• arabski: (1.2) ‎طبخ‎ (2.1) غلى
• azerski: (1.1) bişirmək; (1.2) bişirmək
• chorwacki: (1.1) kuhati; (1.2) kuhati
• dolnołużycki: (1.2) wariś
• duński: (1.1) koge; (2.1-2) koge
• esperanto: (1.1) boligi; (1.2) kuiri; (2.1) boli
• francuski: (1.2) cuire; (2.3) se cuire
• górnołużycki: (1.2) warić
• hebrajski: (1.1) לבשל (lewaszel); (2.1) להתבשל (lehitbaszel)
• hiszpański: (1.1) hervir; (1.2) cocinar, guisar
• holenderski: (1.2) koken; (2.1) koken; (2.4) zich voorbereiden
• interlingua: (1.1) cocer, cocinar, bullir; (2.1) bullir
• islandzki: (1.1) sjóða; (1.2) elda, matbúa, búa til mat
• niemiecki: (1.2) kochen
• polski język migowy:
  (w zapisie SignWriting)

  (1.2)
• portugalski: (1.1) ferver; (1.2) cozinhar, cozer
• rosyjski: (2.1-2) кипеть
• szwedzki: (1.1) koka; (1.2) laga; (2.1) koka
• węgierski: (1.2) főz
• włoski: (1.2) cucinare

źródła: