bąk

Z Wikisłownika – wolnego, wielojęzycznego słownika

zobacz też: Bak, bak

[edytuj] bąk (język polski)

wymowa: IPA: [bɔŋk]
znaczenia:
rzeczownik, rodzaj męski

(1.1) ent. entomologia buczący owad, pot. potocznie trzmiel

(1.2) ent. entomologia Tabanus, jedna z muchówek; zob. zobacz też bąkowate w Wikipedii

(1.3) ornit. ornitologia Botaurus stellaris, duży ptak wodny wydający buczenie; zob. zobacz też bąk (ptak) w Wikipedii

(1.4) rodzaj wirującej zabawki; zob. zobacz też bąk (zabawka) w Wikipedii

(1.5) fiz. fizyka bryła sztywna mająca możliwość obrotu; zob. zobacz też bąk (fizyka) w Wikipedii

(1.6) pot. potocznie gazy jelitowe

(1.7) pot. potocznie szkrab

(1.8) wiośl. wioślarstwo mała łódź; bączek

(1.9) wiośl. wioślarstwo przest. przestarzałe rodzaj łódki, odmiana pacierzówki^[1]

(1.10) ogrod. ogrodnictwo łodyga cebuli z torebką nasienną, którą pozostawia się w ziemi jako nasiennik^[1]

(1.11) mech. mechanika przest. przestarzałe urządzenie do wzbudzania ciągu w kominie^[1]

(1.12) przen. przenośnie przest. przestarzałe o kimś nadętym, nadąsanym^[1]

(1.13) przest. przestarzałe dudy^[1]

(1.14) przen. przenośnie przest. przestarzałe nieprawdziwa, zmyślona informacja^[1]

(1.15) przen. przenośnie przest. przestarzałe błąd, pomyłka^[1]

odmiana: (1.1-15) lp liczba pojedyncza bąk, ~a, ~owi, ~a, ~iem, ~u, ~u; lm liczba mnoga ~i, ~ów, ~om, ~i, ~ami, ~ach, ~i przykłady:

(1.4) Stasiek z zachwytem patrzył na wirującego po podłodze bąka.

(1.5) Proszę opisać precesję bąka swobodnego.

(1.6) Fuj, jak śmierdzi! Kto tu puścił bąka?

(1.7) A wiesz, matka, że ja bym tego tam bąka, tę sierotę ze sutereny wziął... (M. Konopnicka: Franek)

składnia:
kolokacje: (1.5) ~ swobodny / symetryczny; (1.6) puścić ~a, puszczać ~i; (1.14) ~ dziennikarski; (1.15) strzelić ~a
synonimy: (1.1) trzmiel; (1.2) ślepak; (1.4) fryga, przest. przestarzałe cyga, przest. przestarzałe wartałka, przest. przestarzałe warkotka; (1.6) pierdnięcie; (1.7) dziecko, smyk, szkrab; (1.8) bajbot, bączek; (1.9) gig; (1.10) bąkowie; (1.14) plotka, kaczka dziennikarska; (1.15) byk
antonimy:
wyrazy pokrewne: rzecz. rzeczownik bączek, bąknięcie, bąkojad, bąkowate; czas. czasownik bąknąć, bąkać, przebąkiwać; przym. przymiotnik bąkowaty
związki frazeologiczne: opić się jak bąk, zbijać bąki
etymologia: (1.5) od (1.4)
uwagi:

• (1.1-2) zobacz też: Indeks:Polski - Owady
• (1.3) zobacz też: Indeks:Polski - Ptaki
• (1.10) zwykle w lm liczba mnoga

tłumaczenia:

(1.1) zobacz listę tłumaczeń w haśle → trzmiel

• angielski: (1.1) bumblebee; (1.2) horsefly; (1.3) bittern, Eurasian Bittern; (1.4) top, spinning top; (1.6) fart; (1.9) gig
• esperanto: (1.2) tabano;(1.3) granda botaŭro; (1.4) turbo
• francuski: (1.2) taon m rodzaj męski; (1.3) butor étoilé m rodzaj męski; (1.4) toupie f rodzaj żeński; (1.6) pet m rodzaj męski, vents m rodzaj męski lm liczba mnoga
• hiszpański: (1.1) abejorro m rodzaj męski; (1.2) tábano m rodzaj męski; (1.3) avetoro f rodzaj żeński; (1.4) peonza f rodzaj żeński, trompo m rodzaj męski; (1.6) pedo m rodzaj męski, cuesco m rodzaj męski; (1.8) chinchorro m rodzaj męski
• niemiecki: (1.1) Hummel f rodzaj żeński; (1.2) Bremse f rodzaj żeński, Bremsfliege f rodzaj żeński; (1.3) Rohrdommel f rodzaj żeński, (1.4, 5) Kreisel m rodzaj męski; (1.6) Furz m rodzaj męski, Pups m rodzaj męski; (1.7) Fratz m rodzaj męski, Knirps m rodzaj męski; (1.8) Beiboot n rodzaj nijaki
• staroegipski: (1.3) (kȝpw)
• szwedzki: (1.2) broms w rodzaj wspólny; (1.3) rördrom w rodzaj wspólny

źródła:

1. ↑ ^{1,0 1,1 1,2 1,3 1,4 1,5 1,6} Słownik języka polskiego, red. Jan Karłowicz, Adam Kryński, Władysław Niedźwiedzki, t. I, s. 108-109, Warszawa 1900–1927.