śmieć

śmieć (język polski)

śmiecie (1.1)

śmiecie (1.1)

wymowa:

IPA: [ɕmʲjɛ̇ʨ̑], AS: [śmʹi ̯ėć], zjawiska fonetyczne: zmięk. zmiękczenie • podw. art. podwyższona artykulacja samogłoski • i → j  i czytane jako /j/  wymowa

znaczenia:

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) coś do wyrzucenia

(1.2) pot. potocznie rzecz bezwartościowa

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(2.1) pot. potocznie człowiek bez zasad, godny pogardy

czasownik nieprzechodni niedokonany (dk. aspekt dokonany brak)

(3.1) mieć odwagę

czasownik, forma pochodna

(4.1) 2. os. osoba lp liczba pojedyncza rozk. tryb rozkazujący od: śmiecić

odmiana:

(1.1-2)

 

przypadek	liczba pojedyncza	liczba mnoga
mianownik	śmieć	śmieci / śmiecie
dopełniacz	śmiecia	śmieci
celownik	śmieciowi	śmieciom
biernik	śmieć	śmieci
narzędnik	śmieciem	śmieciami
miejscownik	śmieciu	śmieciach
wołacz	śmieciu	śmieci / śmiecie

(2.1)

 

przypadek	liczba pojedyncza	liczba mnoga
mianownik	śmieć	śmiecie
dopełniacz	śmiecia	śmieci
celownik	śmieciowi	śmieciom
biernik	śmiecia	śmieci
narzędnik	śmieciem	śmieciami
miejscownik	śmieciu	śmieciach
wołacz	śmieciu	śmiecie

(3.1) koniugacja II

 

forma		liczba pojedyncza			liczba mnoga
		1 os.	2 os.	3 os.	1 os.	2 os.	3 os.
bezokolicznik		śmieć
czas teraźniejszy		śmiem	śmiesz	śmie	śmiemy	śmiecie	śmią / śmieją
czas przeszły	m	śmiałem	śmiałeś	śmiał	śmieliśmy	śmieliście	śmieli
	f	śmiałam	śmiałaś	śmiała	śmiałyśmy	śmiałyście	śmiały
	n	śmiałom (forma potencjalna)	śmiałoś (forma potencjalna)	śmiało
pozostałe formy czas przyszły m będę śmiał, będę śmieć będziesz śmiał, będziesz śmieć będzie śmiał, będzie śmieć będziemy śmieli, będziemy śmieć będziecie śmieli, będziecie śmieć będą śmieli, będą śmieć f będę śmiała, będę śmieć będziesz śmiała, będziesz śmieć będzie śmiała, będzie śmieć będziemy śmiały, będziemy śmieć będziecie śmiały, będziecie śmieć będą śmiały, będą śmieć n będę śmiało (forma potencjalna), będę śmieć będziesz śmiało, będziesz śmieć będzie śmiało, będzie śmieć czas zaprzeszły m śmiałem był śmiałeś był śmiał był śmieliśmy byli śmieliście byli śmieli byli f śmiałam była śmiałaś była śmiała była śmiałyśmy były śmiałyście były śmiały były n śmiałom było (forma potencjalna) śmiałoś było (forma potencjalna) śmiało było forma bezosobowa czasu przeszłego śmiano tryb rozkazujący – śmiej niech śmie śmiejmy śmiejcie niech śmią / śmieją tryb przypuszczający m śmiałbym, byłbym śmiał śmiałbyś, byłbyś śmiał śmiałby, byłby śmiał śmielibyśmy, bylibyśmy śmieli śmielibyście, bylibyście śmieli śmieliby, byliby śmieli f śmiałabym, byłabym śmiała śmiałabyś, byłabyś śmiała śmiałaby, byłaby śmiała śmiałybyśmy, byłybyśmy śmiały śmiałybyście, byłybyście śmiały śmiałyby, byłyby śmiały n śmiałobym, byłobym śmiało (formy potencjalne) śmiałobyś, byłobyś śmiało (formy potencjalne) śmiałoby, byłoby śmiało imiesłów przymiotnikowy czynny m śmiący, nieśmiący f śmiąca, nieśmiąca śmiące, nieśmiące n śmiące, nieśmiące imiesłów przymiotnikowy bierny m śmiący śmiący f śmiąca śmiące n śmiące imiesłów przysłówkowy współczesny śmiąc, nie śmiąc rzeczownik odczasownikowy śmienie, nieśmienie

(4.1) zob. zobacz: śmiecić

przykłady:

(1.1) Od frontu i z tyłu znajdowały się drzwi i sienie, przed którymi gniły kałuże pomyj i leżały kupy śmieci.

(1.2) Nie kupuj tego – to pewnie śmieć! Za taką cenę nie możesz dostać nic trwałego.

(2.1) Mój sąsiad każdą rozmowę o polityce podsumowuje mówiąc, że politycy to śmiecie. I jak tu z nim rozmawiać?

(3.1) Z panną widywał się często, zakochiwał się w niej coraz głębiej, ale nigdy nie śmiał mówić o miłości.

(4.1) Nie śmieć tutaj, dopiero co posprzątałam.

składnia:

kolokacje:

(1.1) wynosić śmieci • kosz na śmieci • wysypisko śmieci

synonimy:

(1.1) odpad

antonimy:

wyrazy pokrewne:

(1-2) czas. czasownik śmiecić ndk. aspekt niedokonany; rzecz. rzeczownik śmieciarka f rodzaj żeński, śmieciarz m rodzaj męski, śmietnik m rodzaj męski, śmietniczka f rodzaj żeński, śmietnisko n rodzaj nijaki, śmiecie n rodzaj nijaki; przym. przymiotnik śmieciowy

(3.1) rzecz. rzeczownik śmiałość f rodzaj żeński, śmiałek m rodzaj męski; przym. przymiotnik śmiały

związki frazeologiczne:

(1) siedzieć na własnych śmieciach • wrócić na stare śmieci • stare śmieci • tonąć w śmieciach

etymologia:

uwagi:

tłumaczenia:

• angielski: (1.1) garbage, rubbish, trash; (2.1) scum, bastard; (3.1) dare
• arabski: (1.1) نفاية f rodzaj żeński, نفايات m rodzaj męski, قمامة f rodzaj żeński, egip. arab. język arabski używany w Egipcie زبالة f rodzaj żeński, algier. arab. język arabski używany w Algierii زبل m rodzaj męski; (3.1) جرؤ
• fiński: (1.1) jäte; (3.1) uskaltaa
• francuski: (1.1) ordure f rodzaj żeński, déchets m rodzaj męski lm liczba mnoga, poubelle lm liczba mnoga; (3.1) oser
• hiszpański: (1.1) basura f rodzaj żeński, residuo m rodzaj męski, desecho m rodzaj męski; (1.2) basura f rodzaj żeński; (3.1) osar, atreverse
• japoński: (1.1) 廃物 (はいぶつ); (3.1) 敢えて (あえて)
• łaciński: (1.1) purgamen, purgamentum
• niemiecki: (1.1) Müll m rodzaj męski, Abfall m rodzaj męski; (3.1) sich wagen, sich trauen, sich getrauen
• nowogrecki: (1.1-2) σκουπίδι n rodzaj nijaki; (2.1) σκουπίδι n rodzaj nijaki; (3.1) τολμώ
• portugalski: (1.1) imundície, lixo
• szwedzki: (1.1) avfall w rodzaj wspólny, skräp n rodzaj nijaki, sopa w rodzaj wspólny lp liczba pojedyncza, sopor w rodzaj wspólny lm liczba mnoga; (3.1) våga
• turecki: (1.1) çöp
• włoski: (1.1) spazzatura f rodzaj żeński, mondezza f rodzaj żeński, immondezza f rodzaj żeński, pattume m rodzaj męski lm liczba mnoga, rifiuto, immondizia f rodzaj żeński

źródła: