nosić

nosić (język polski)

oni noszą (1.1) worki

one noszą (1.2) czerwone stroje

wymowa:

wymowa, IPA: [ˈnɔɕiʨ̑], AS: [nośić], zjawiska fonetyczne: zmięk. zmiękczenie 

znaczenia:

czasownik przechodni niedokonany (dk. aspekt dokonany brak)

(1.1) fizycznie trzymając zmieniać położenie zewnętrznego obiektu

(1.2) o ubraniu, okularach, znakach, itd mieć na sobie

czasownik zwrotny niedokonany nosić się (dk. aspekt dokonany brak)

(2.1) ubierać się w jakiś sposób

(2.2) być noszonym (1.2) jako ubranie

(2.3) poruszać się, zachowywać się w jakiś sposób

(2.4) dążyć do czegoś

odmiana:

(1.1-2) koniugacja VIa

 

forma		liczba pojedyncza			liczba mnoga
		1 os.	2 os.	3 os.	1 os.	2 os.	3 os.
bezokolicznik		nosić
czas teraźniejszy		noszę	nosisz	nosi	nosimy	nosicie	noszą
czas przeszły	m	nosiłem	nosiłeś	nosił	nosiliśmy	nosiliście	nosili
	f	nosiłam	nosiłaś	nosiła	nosiłyśmy	nosiłyście	nosiły
	n	nosiłom (forma potencjalna)	nosiłoś (forma potencjalna)	nosiło
pozostałe formy czas przyszły m będę nosił, będę nosić będziesz nosił, będziesz nosić będzie nosił, będzie nosić będziemy nosili, będziemy nosić będziecie nosili, będziecie nosić będą nosili, będą nosić f będę nosiła, będę nosić będziesz nosiła, będziesz nosić będzie nosiła, będzie nosić będziemy nosiły, będziemy nosić będziecie nosiły, będziecie nosić będą nosiły, będą nosić n będę nosiło (forma potencjalna), będę nosić będziesz nosiło, będziesz nosić będzie nosiło, będzie nosić czas zaprzeszły m nosiłem był nosiłeś był nosił był nosiliśmy byli nosiliście byli nosili byli f nosiłam była nosiłaś była nosiła była nosiłyśmy były nosiłyście były nosiły były n nosiłom było (forma potencjalna) nosiłoś było (forma potencjalna) nosiło było forma bezosobowa czasu przeszłego noszono tryb rozkazujący – noś niech nosi nośmy noście niech noszą tryb przypuszczający m nosiłbym, byłbym nosił nosiłbyś, byłbyś nosił nosiłby, byłby nosił nosilibyśmy, bylibyśmy nosili nosilibyście, bylibyście nosili nosiliby, byliby nosili f nosiłabym, byłabym nosiła nosiłabyś, byłabyś nosiła nosiłaby, byłaby nosiła nosiłybyśmy, byłybyśmy nosiły nosiłybyście, byłybyście nosiły nosiłyby, byłyby nosiły n nosiłobym, byłobym nosiło (formy potencjalne) nosiłobyś, byłobyś nosiło (formy potencjalne) nosiłoby, byłoby nosiło imiesłów przymiotnikowy czynny m noszący, nienoszący f nosząca, nienosząca noszące, nienoszące n noszące, nienoszące imiesłów przymiotnikowy bierny m noszony noszeni f noszona noszone n noszone imiesłów przysłówkowy współczesny nosząc, nie nosząc rzeczownik odczasownikowy noszenie, nienoszenie

(2.1-4) koniugacja VIa

 

forma		liczba pojedyncza			liczba mnoga
		1 os.	2 os.	3 os.	1 os.	2 os.	3 os.
bezokolicznik		nosić się
czas teraźniejszy		noszę się	nosisz się	nosi się	nosimy się	nosicie się	noszą się
czas przeszły	m	nosiłem się	nosiłeś się	nosił się	nosiliśmy się	nosiliście się	nosili się
	f	nosiłam się	nosiłaś się	nosiła się	nosiłyśmy się	nosiłyście się	nosiły się
	n	nosiłom się (forma potencjalna)	nosiłoś się (forma potencjalna)	nosiło się
pozostałe formy czas przyszły m będę się nosił, będę się nosić będziesz się nosił, będziesz się nosić będzie się nosił, będzie się nosić będziemy się nosili, będziemy się nosić będziecie się nosili, będziecie się nosić będą się nosili, będą się nosić f będę się nosiła, będę się nosić będziesz się nosiła, będziesz się nosić będzie się nosiła, będzie się nosić będziemy się nosiły, będziemy się nosić będziecie się nosiły, będziecie się nosić będą się nosiły, będą się nosić n będę się nosiło (forma potencjalna), będę się nosić będziesz się nosiło, będziesz się nosić będzie się nosiło, będzie się nosić czas zaprzeszły m nosiłem się był nosiłeś się był nosił się był nosiliśmy się byli nosiliście się byli nosili się byli f nosiłam się była nosiłaś się była nosiła się była nosiłyśmy się były nosiłyście się były nosiły się były n nosiłom się było (forma potencjalna) nosiłoś się było (forma potencjalna) nosiło się było forma bezosobowa czasu przeszłego noszono się tryb rozkazujący – noś się niech się nosi nośmy się noście się niech się noszą tryb przypuszczający m nosiłbym się, byłbym się nosił nosiłbyś się, byłbyś się nosił nosiłby się, byłby się nosił nosilibyśmy się, bylibyśmy się nosili nosilibyście się, bylibyście się nosili nosiliby się, byliby się nosili f nosiłabym się, byłabym się nosiła nosiłabyś się, byłabyś się nosiła nosiłaby się, byłaby się nosiła nosiłybyśmy się, byłybyśmy się nosiły nosiłybyście się, byłybyście się nosiły nosiłyby się, byłyby się nosiły n nosiłobym się, byłobym się nosiło (formy potencjalne) nosiłobyś się, byłobyś się nosiło (formy potencjalne) nosiłoby się, byłoby się nosiło imiesłów przymiotnikowy czynny m noszący się, nienoszący się f nosząca się, nienosząca się noszące się, nienoszące się n noszące się, nienoszące się imiesłów przymiotnikowy bierny m noszony noszeni f noszona noszone n noszone imiesłów przysłówkowy współczesny nosząc się, nie nosząc się rzeczownik odczasownikowy noszenie się, nienoszenie się

przykłady:

(1.1) Bagażowy cały dzień nosi ciężkie walizki.

(1.2) Zuzanna od dziecka nosi okulary.

(2.1) Nosił się z cudzoziemska, który strój z podróży odbywanych wraz z Bogusławem przywiózł […]

(2.2) Ten płaszcz dobrze się nosi.

(2.3) Latem nosił się zając zamaszyście – brakło mu tylko, że tak powiem, fajki w zębach i czapki na ucho.

(2.4) Wyznawał teraz koledze, iż tam w Krakowie nosił się z myślą o samobójstwie.

składnia:

(1) nosić + B. biernik

kolokacje:

(2.4) nosić się z zamiarem / z myślą

synonimy:

antonimy:

(1.1) upuszczać

wyrazy pokrewne:

rzecz. rzeczownik nosze nm.-os. rodzaj niemęskoosobowy, nosiciel m rodzaj męski, donosiciel m rodzaj męski, donoszenie n rodzaj nijaki, noszenie n rodzaj nijaki, przynoszenie n rodzaj nijaki, wynoszenie n rodzaj nijaki

czas. czasownik nieść ndk. aspekt niedokonany, przenosić ndk. aspekt niedokonany, unosić ndk. aspekt niedokonany, donieść dk. aspekt dokonany

przym. przymiotnik donośny

związki frazeologiczne:

nosić kogoś na rękach • nosić żal w sercu • nosić się z czymś jak paw z ogonem • nosił wilk razy kilka, ponieśli i wilka

etymologia:

uwagi:

tłumaczenia:

• angielski: (1.1) carry; (1.2) wear
• arabski: (1.2) لبس
• chorwacki: (1.1) nositi; (1.2) nositi
• czeski: (1.1) nosit; (1.2) nosit
• dolnołużycki: (1.1) nosyś; (1.2) nosyś
• duński: (1.1) bære; (1.2) have på
• esperanto: (1.1) porti; (1.2) porti
• hiszpański: (1.1) llevar, portar; (1.2) llevar; (2.1) vestir
• niemiecki: (1.1) tragen; (1.2) tragen

źródła: