węzeł
Z Wikisłownika – wolnego, wielojęzycznego słownika
[edytuj] węzeł (język polski)
przykładowe węzły (1.7)
wymowa:
znaczenia:
rzeczownik, rodzaj męski
- (1.1) połączenie, umocowanie lub skrócenie lin lub podobnych materiałów poprzez związanie lub przeplecenie; zob. też węzeł w Wikipedii
- (1.2) mar. meteorol. jednostka służąca do określania prędkości, równa jednej mili morskiej na godzinę; w meteorologii używana do określania prędkości wiatrów; zob. też węzeł w Wikipedii
- (1.3) przen. więź łącząca ludzi (i nie tylko)
- (1.4) ośrodek, w którym krzyżują się ważne szlaki komunikacyjne
- (1.5) problem trudny do rozwiązania
- (1.6) bot. zgrubienie łodygi z którego wyrasta liść
- (1.7) mat. dowolna krzywa zwykła zamknięta zanurzona w przestrzeni trójwymiarowej; zob. też węzeł w Wikipedii
- (1.8) daw. jednostka długości, 48 stóp; zob. też węzeł w Wikipedii
- (1.9) astr. punkt, w którym płaszczyzna orbity ciała niebieskiego przecina się z ekliptyką
- (1.10) daw. prezent urodzinowy lub imieninowy[1]
odmiana: (1) wę|zeł, ~zła, ~złowi, ~zeł, ~złem, ~źle, ~źle; lm wę|zły, ~złów, ~złom, ~zły, ~złami, ~złach, ~zły przykłady:
- (1.1) Żeglarze znają wiele rodzajów węzłów służących m.in. do łączenia lin lub cumowania.
- (1.1) Spod welonu na głowie wyglądały ogromne czarne włosy, skręcone w węzeł. (B. Prus: Faraon)
- (1.2) Niszczyciel pędził z prędkością 43 węzłów.
- (1.3) Między tymi ludźmi a ziemią, której się pozbywają, widocznie pękł węzeł, łączący rolnika z rolą. (B. Prus: Kroniki tygodniowe)
składnia:
kolokacje: (1.4) węzeł drogowy/autostradowy/kolejowy
synonimy: (1.1) supeł; (1.6) kolanko; (1.10) wiązanie, wiązarek, gw. wiązarko
antonimy:
wyrazy pokrewne: zdrobn. węzełek; przym. węzełkowy, węzłowy, węzłowaty, węźlasty
związki frazeologiczne: węzeł gordyjski, węzeł małżeński
etymologia:
uwagi: tłumaczenia:
- angielski: (1.1) knot, tie; (1.2) knot; (1.7) knot
- czeski: (1.1-2) uzel m
- duński: (1.1-2) knob n
- esperanto: (1.1) nodo, banto; (1.2) nodo, knoto
- fiński: (1.1-2) solmu
- francuski: (1.1-2) nœud m
- grecki: (1.2) κόμβος m
- hiszpański: (1.1-2) nudo m
- holenderski: (1.1-2) knoop m
- islandzki: (1.1-2) hnútur m
- japoński: (1.1) 結び目 (むすびめ); (1.2) ノット
- jidysz: (1.1) קנופּ m (knup)
- niemiecki: (1.1-2) Knoten m
- rosyjski: (1.1-2) узел m
- szwedzki: (1.1) knop w, knut w, knyte n; (1.2) knop w
- włoski: (1.2) nodo m
źródła:
- ↑ Prezenty w: Anna Piotrowicz, Słownictwo i frazeologia życia towarzyskiego w polskiej leksykografii XX wieku, s. 217, Poznań, Wydawnictwo Naukowe UAM, 2004. ISBN 83-232-1378-X.