ważyć

Z Wikisłownika – wolnego, wielojęzycznego słownika
Skocz do: nawigacja, szukaj

ważyć (język polski)[edytuj]

wymowa:
IPA[ˈvaʒɨʨ̑], AS[važyć]
homofon: warzyć
znaczenia:

czasownik przechodni niedokonany

(1.1) określać czyjś ciężar za pomocą wagi
(1.2) ostrożnie, powoli podejmować decyzję, wybierać coś
(1.3) st.pol.  czyhać
(1.4) st.pol.  cenić[1]

czasownik nieprzechodni

(2.1) mieć jakiś ciężar, masę

czasownik zwrotny ważyć się

(3.1) określać własny ciężar za pomocą wagi
(3.2) mieć odwagę, by coś zrobić
(3.3) być w trakcie ustalania, gdy losy nie pewne
odmiana:
(1.1) koniugacja VIb
(2.1) waż|yć, koniugacja VIb
przykłady:
(1.1) Ze trzy razy ważyłem mąkę, jednak za każdym razem waga podaje mi co innego.
(1.2) Karol długo ważył w sobie te kontrowersyjne słowa.
(2.1) Ona chyba waży ze 100 (= sto) kilo!
(3.1) Moja siostra codziennie wchodzi na wagę, waży się i schodzi niezadowolona.
(3.3) W sądzie ważą się dalsze losy mężczyzny, który zabił we własnej obronie.
składnia:
(1.1) ważyć + B. , nie ważyć + D. 
kolokacje:
(1.1) ważyć się / pacjenta / dziecko / psa / stół / …
(1.2) ważyć słowa
(2.1) ważyć 50 (pięćdziesiąt) kilo / kilogramów / gramów / ton / …
synonimy:
antonimy:
hiperonimy:
hiponimy:
holonimy:
meronimy:
wyrazy pokrewne:
(1.1, 2) rzecz.  waga f , odważnik m , przewaga f , ważenie n ; czas.  odważać, odważyć, zważyć
(1.2) czas.  rozważać, rozważyć, lekceważyć; rzecz.  rozwaga f 
związki frazeologiczne:
(1.1) ważyć się
etymologia:
uwagi:
nie mylić z „warzyć
tłumaczenia:
źródła:
  1. Radosław Grześkowiak, Ewa Nawrocka, Bolesław Oleksowicz, Stanisław Rosiek, Między tekstami 2. Renesans. Barok. Oświecenie (echa współczesne), wyd. III, wyd. słowo / obraz terytoria, Gdańsk 2005, s. 93.