dupa
Z Wikisłownika – wolnego, wielojęzycznego słownika
zobacz też: după
dupa (język polski)
wymowa: IPA: [ˈdupa]
znaczenia:
rzeczownik, rodzaj żeński
- (1.1) wulg. pośladki lub odbyt[1]
- (1.2) pot., wulg. niezaradna osoba, oferma[1]
- (1.3) wulg. (potencjalna) partnerka seksualna
- (1.4) wulg. dziewczyna (tylko w zestawieniach: fajna, niezła, itd., ale także stara dupa – stare babsko)
wykrzyknik
- (2.1) wulg., pot. wykrzyknienie świadczące o porażce, przegranej[1]
odmiana: (1) lp dup|a, ~y, ~ie, ~ę, ~ą, ~ie, ~o; lm ~y, ~, ~om, ~y, ~ami, ~ach, ~y; (2) nieodm. przykłady:
- (1.1) Kazio kopnął Edzia w dupę.
- (1.2) Ależ z ciebie dupa, nic nie potrafisz załatwić!
- (1.3) Kazio wpadł wczoraj na imprezę z całkiem niezłą dupą.
- (1.4) Niezła dupa z tej aktorki!
- (2.1) Tyle się uczyłem i co?! I dupa!
- (2.1) No i dupa zbita!
składnia:
kolokacje:
synonimy: (1.1) pupa, tyłek, rzyć, zadek, cztery litery, siedzenie, reg. śl. rzić; (1.2) safanduła, niedojda, niedorajda, gapa; (1.3-4) laska, cizia
antonimy: (1.3) pasztet, smok, kaszalot
wyrazy pokrewne: (1.1, 3, 4) zdrobn. dupcia, dupeczka, dupka; czas. dupczyć/wydupczyć, podupczyć; (1.1) zgrub. dupsko; rzecz. dupoliz, gołodupiec; (1) przym. dupiasty, dupny, dupowaty; (1.2) rzecz. dupek
związki frazeologiczne: (1.1) bać się o własną dupę, być do dupy, rozmawiać o dupie Maryny, ciemno jak w dupie u Murzyna, chronić czyjąś dupę, trząść dupą, obrabiać komuś dupę, zabrać się do czegoś od dupy strony, trzymać się czyjejś dupy, pocałować kogoś w dupę, siedzieć na dupie, wziąć dupę w troki, ruszyć dupę, mieć coś w dupie, wsadzić sobie coś w dupę, dawać dupy, potrzebny jak w dupie koszula, zawracać komuś dupę, truć komuś dupę, zalać się w trzy dupy, zalany w trzy dupy, chuj ci/mu/jej/wam/im w dupę; (1.2) dupa wołowa; (2.1) dupa jasiu, dupa blada, o kant dupy potłuc
etymologia: od starosłowiańskiego dupło (zagłębienie, dziura, strzelić z dupy, dziupla). Jak podaje Aleksander Brückner[2], w XIII wieku określenie dupna mogiła oznaczało pusty grób. Z czasem słowa tego zaczęto używać w znaczeniu podanym wyżej.
uwagi: (1) w tekstach, jeśli nie chce się napisać „dupa” można spotkać zapis „d...”; (1.3) wyraża zachwyt tłumaczenia:
- angielski: (1.1) ass US, arse bryt., butt, asshole
- bułgarski: (1.1) гъз m, задник m
- chorwacki: (1.1) dupe n
- duński: (1.1) røv w
- francuski: (1.1) cul m
- grecki: (1.1) κώλος m
- hiszpański: (1.1) culo
- holenderski: (1.1) kont
- interlingua: (1.1) culo
- jidysz: (1.1) תּחות (toches)
- łaciński: (1.1) culus, podex
- macedoński: (1.1) газ m
- niemiecki: (1.1) Arsch m
- norweski (bokmål): (1.1) ræv m/f
- portugalski: (1.1) bunda f
- rosyjski: (1.1-2) жопа f
- szwedzki: (1.1) stjärt w
źródła:
- ↑ 1,0 1,1 1,2 Maciej Czeszewski, Słownik polszczyzny potocznej, s. 81, Warszawa, Wydawnictwo Naukowe PWN, 2006. ISBN 83-01-14631-1, ISBN 978-83-01-14631-3.
- ↑ hasło dupło w: Aleksander Brückner, Słownik etymologiczny języka polskiego, s. 104, 1927.
dupa (język dolnołużycki)
wymowa:
znaczenia:
rzeczownik, rodzaj żeński
- (1.1) chrzcielnica
- (1.2) zagłębienie, dziura
odmiana: przykłady:
- (1.1)
składnia:
kolokacje:
synonimy: (1.1) dupnica, dupjeńc
antonimy:
wyrazy pokrewne: (1.1) zob. → dupiś; (1.2) rzecz. zdrobn. dupka
związki frazeologiczne:
etymologia: (1.1) zob. → dǫpo
uwagi: