tworzyć

Z Wikisłownika – wolnego, wielojęzycznego słownika

[edytuj] tworzyć (język polski)


wymowa: IPA: [ˈtfɔʒɨʨ] wymowa ?/i
znaczenia:
czasownik przechodni

(1.1) budować, konstruować coś nowego (również z niczego); przyczyniać się do powstania czegoś (także pojęć niematerialnych)
(1.2) być składnikiem czegoś; mieć jakiś kształt

odmiana: (1) tworz|yć, koniugacja VIb; aspekt dokonany stworz|yć, koniugacja VIb przykłady:

(1.1) Na początku Bóg stworzył niebo i ziemię. → (Rdz 1:1, BT)
(1.1) Bank Zachodni utworzył oddział w Mławie.
(1.2) Te kamienie tworzyły w istocie skomplikowane obserwatorium astronomiczne. One tworzą niemal idealny okrąg.

składnia: (1) tworzyć + B. , nie tworzyć + D. 
kolokacje: (1.1) tworzyć świat/dom/dzieło sztuki/utwór/rząd/...; (1.2) tworzyć okrąg/kwadrat/substancję/małżeństwo/...
synonimy: (1.1) kreować, konstruować, budować, komponować, formować; (1.2) stanowić, formować, obrazować, przedstawiać (zob. uwagi)
antonimy: (1.1) niszczyć, likwidować
wyrazy pokrewne: (1.1) czas.  stwarzać; rzecz.  tworzenie, stworzenie, twór, twórca, twórczość, Stwórca, twornik; przym.  twórczy; (1.2) czas.  tworzyć się; rzecz.  tworzywo, tworząca
związki frazeologiczne:
etymologia:
uwagi: (1.1) „tworzyć” oznacza wykonywanie czegoś bez materiałów lub te materiały nie są istotne dla sesnu wypowiedzi; „kreować” jest synonimem pochodzącym z łaciny; „budować” oznacza długotrwały proces z podkreśleniem użycia materiałów, zwykle wywołujące skojarzenie z budynkami; „konstruować” może oznaczać samo planowanie czegoś, ewentualnie ograniczenie się do powstania konstrukcji, a więc nie całego działa (w domyśle: budynku); „komponować” oznacza tworzenie dzieła muzycznego, także np. rozkładu elementów w przestrzeni, w tym sensie zbliżone do „planować”; „formować” jest najbliższe do „tworzyć”, jednak narzuca użycie jakiegoś miękkiego materiału; (1.2) „formować” narzuca tworzenie przez elementy jakiegoś luźnego kształtu; „obrazować” sugeruje, że przedmioty tworzą pewien płaski obraz, ewentualnie tworzą symbol czegoś (ma wtedy znaczenie przenośne); „przedstawiać (sobą)” jest zbliżone do „obrazować”, ale może też narzucać skojarzenie z teatrem, a więc bardziej trójwymiarowy układ plastyczny tłumaczenia:

Źródło „http://pl.wiktionary.org/wiki/tworzy%C4%87”