dzielić

Z Wikisłownika – wolnego, wielojęzycznego słownika
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania

dzielić (język polski) [edytuj]

kucharz dzieli (1.1) ciasto
wymowa:
IPA[ˈʥ̑ɛlʲiʨ̑], AS[ʒ́elʹić], zjawiska fonetyczne: zmięk.  wymowa ?/i
znaczenia:

czasownik przechodni

(1.1) dokonywać podziału, wyróżniać części jednej całości
(1.2) mat.  wyznaczać iloraz, stosunek dwóch wielkości, funkcji itp.; zob.  też dzielenie w Wikipedii
(1.3) mieć z czymś/kimś coś wspólnego
(1.4) tworzyć różnicę między dwoma osobami, poglądami itp.

czasownik zwrotny dzielić się

(2.1) być dzielonym
(2.2) dzielić się z kimś, oddawać komuś część czegoś
odmiana:
(1.1-2) dziel|ić, koniugacja VIa z różnicami: czas teraźniejszy 1 osoba lp  i 3 osoba lm , imiesłowy li → l: dzielę, dzielą, dzielący, dzieląca, dzielony, …; aspekt dokonany podziel|ić, z odmianą i wyjątkami jak w aspekcie niedokonanym
(1.3) jak (1.1); bez aspektu dokonanego
(1.4) jak (1.1)
przykłady:
(1.1) Szef sprawiedliwie podzielił dodatkowe pieniądze między pracowników.
(1.2) Czy umiesz podzielić 10 (= dziesięć) przez 2 (= dwa)? To wychodzi 5 (= pięć).
(1.3) W akademiku dzieliłam z nią pokój.
(1.4) Dwóch polityków dzieliły poglądy na sprawę nielegalnych emigrantów.
składnia:
(1.1) dzielić +B.  (nie dzielić +D. )
(1.2) dzielić +B.  (nie dzielić +D. ) przez +B. /na +B. 
(1.3) dzielić +B.  (nie dzielić +D. ) z +N. 
(1.4) dzielić +B.  (nie dzielić +D. )
kolokacje:
(1.1) dzielić pieniądze/tort/zapasy/… na trzy części/na dwie połowy/… między kolegów/…
(1.2) dzielić osiem na/przez dwa
synonimy:
(1.1) wyodrębniać, rozdzielać, separować, kroić, łamać
(1.4) różnić
antonimy:
(1.1) łączyć, scalać
(1.2) mnożyć
(1.4) łączyć
wyrazy pokrewne:
(1.1) rzecz.  dzielenie/podzielenie
(1.2) rzecz.  dzielenie/podzielenie; czas.  dzielić się; rzecz.  dzielna, dzielnik
(1) czas.  podzielać/podzielić, przedzielać/przedzielić, rozdzielać/rozdzielić, udzielać/udzielić, udzielać się/udzielić się, wydzielać/wydzielić
związki frazeologiczne:
(1.1) dzielić włos na czworodzielić skórę na niedźwiedziu
etymologia:
uwagi:
tłumaczenia:
źródła: