gruby

gruby (język polski)

wymowa:

IPA: [ˈɡrubɨ], AS: [gruby] wymowa

znaczenia:

przymiotnik

(1.1) otyły (określenie nacechowane negatywnie, nieuprzejme)

(1.2) mający dużą grubość, średnicę

(1.3) starop. staropolski wulgarny, prostacki, nieokrzesany, grubiański

(1.4) przest. przestarzałe, przestarzały twarda lub pochylona spółgłoska

(1.5) (o odzieży) ciepły

(1.6) (o głosie) niski

odmiana:

(1.1-2), (1.5-6) lp liczba pojedyncza grub|y m rodzaj męski, gruba f rodzaj żeński, grube n rodzaj nijaki; lm liczba mnoga grubi m.-os. rodzaj męskoosobowy, grube nm.-os. rodzaj niemęskoosobowy; st. wyższy stopień wyższy grubszy; st. najwyższy stopień najwyższy najgrubszy

(1.3) nie występuje

przykłady:

(1.1) Był taki gruby, że z trudem się poruszał.

(1.2) Z sufitu zwisały jakieś grube kable.

(1.3) Tego prymitywa bawiły tylko grube żarty.

(1.5) Załóź coś grubszego, bo zapowiadali przymrozki.

(1.6) W słuchawce odezwał się gruby głos.

składnia:

kolokacje:

synonimy:

antonimy:

(1.1) chudy, szczupły

(1.2) cienki

wyrazy pokrewne:

(1.1-2) rzecz. rzeczownik grubość, grubas

(1.3) rzecz. rzeczownik grubianin; przym. przymiotnik grubiański

związki frazeologiczne:

gruba ryba • grube pieniądze • gruba sprawa • gruby jak świnia • gruby zwierz • gruba zwierzyna • grube kłamstwo

etymologia:

uwagi:

tłumaczenia:

• angielski: (1.1) fat; (1.2) thick
• arabski: (1.1) ‎سمين (samīn); (1.2) ثخين (ṯaẖīn), سميك
• chorwacki: (1.1) debeo; (1.2) debeo
• dolnołużycki: (1.1) tłusty
• duński: (1.1) tyk, fed, overvægtig
• esperanto: (1.1) dika
• francuski: (1.1) gros
• hiszpański: (1.1-2,5) gordo m rodzaj męski; (1.3) grosero; (1.6) grave
• ido: (1.1) obeza
• interlingua: (1.1) crasse
• islandzki: (1.1) feitur
• jidysz: (1.1) באַלײַבט (balajbt), גראָב (grob); (1.2) דיק (dik), גראָב (grob); (1.3) גראָב (grob)
• niemiecki: (1.1) dick
• nowogrecki: (1.1-3,6) χοντρός
• polski język migowy:
  (w zapisie SignWriting)

  (1.1)  ,    
• portugalski: (1.1) gordo, obeso; (1.2) grosso; (1.3) grosseiro
• rosyjski: (1.1) толстый; (1.2) толстый
• slovio: (1.1) tolstju (толстйу)
• słowacki: (1.2) hruby
• włoski: (1.1) grosso; panciuto

źródła: