Przejdź do zawartości

an

Z Wikisłownika – wolnego słownika wielojęzycznego
Podobna pisownia Podobna pisownia: -an • .an • AAN • aan • An • an' • an- • Ann • ann • añ • án • Ân • ân • ãnn • än • åå'n • ān • ăn • ấn • ẩn
wymowa:
[uwaga 1] IPA: [ãn], AS: [ãn], zjawiska fonetyczne: nazal.
znaczenia:

forma ściągnięta

(1.1) stpol. i on[1]
(1.2) stpol. a on, ale on[1]
(1.3) stpol. jak on[1]
odmiana:
(1.1-3) przyjmuje końcówki M. zaimka on, który jest jej częścią
przykłady:
składnia:
kolokacje:
synonimy:
antonimy:
hiperonimy:
hiponimy:
holonimy:
meronimy:
wyrazy pokrewne:
związki frazeologiczne:
etymologia:
stpol. a + on
uwagi:
  1. ↑ jeśli nie zaznaczono inaczej, jest to wersja odpowiadająca współczesnym standardom języka ogólnopolskiego
tłumaczenia:
źródła:
  1. 1 2 3 publikacja w otwartym dostępie – możesz ją przeczytać Hasło „An” w: Słownik staropolski, red. Stanisław Urbańczyk, t. 1, Instytut Języka Polskiego PAN, Warszawa 1953-1955, s. 33-34.
wymowa:
forma słaba
IPA: /ən/, SAMPA: /@n/
forma mocna
IPA: /æn/, SAMPA: /{n/
wymowa amerykańskaⓘ
homofon: in (niektóre wersje wymowy)
ⓘ ⓘ
znaczenia:

przedimek nieokreślony

(1.1) używany przed samogłoską i rzeczownikiem policzalnym w lp wspomnianym po raz pierwszy
(1.2) używany przed samogłoską i rzeczownikiem policzalnym w lp będącym członkiem grupy
(1.3) używany przed samogłoską i rzeczownikiem policzalnym w lp w znaczeniu każdy
(1.4) używany przed samogłoską i rzeczownikiem niepoliczalnym mającym ograniczone znaczenie
(1.5) używany przed samogłoską i rzeczownikiem policzalnym w lp oznaczającym jednorazowe wykonanie czynności

spójnik

(2.1) daw. jak
(2.2) daw. tak jakby

rzeczownik

(3.1) pierwsza litera alfabetu gruzińskiego, ა, Ⴀ, lub ⴀ
odmiana:
(1.1-5) nieodm.
przykłady:
(1.1) I have an umbrella. → Mam parasol.
(1.2) My father is an architect. → Mój ojciec jest architektem.
składnia:
kolokacje:
synonimy:
antonimy:
(1.1) the
hiperonimy:
hiponimy:
holonimy:
meronimy:
wyrazy pokrewne:
związki frazeologiczne:
etymologia:
uwagi:
źródła:
wymowa:
znaczenia:

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) rok
odmiana:
przykłady:
składnia:
kolokacje:
synonimy:
antonimy:
hiperonimy:
hiponimy:
holonimy:
meronimy:
wyrazy pokrewne:
związki frazeologiczne:
etymologia:
uwagi:
źródła:
Hasło zaimportowane automatycznie – nie zostało zweryfikowane w wiarygodnych słownikach. Jeśli znasz arumuński, kliknij na Edytuj, dokonaj ewentualnych korekt i usuń niniejszy komunikat. Dziękujemy! Listę innych niesprawdzonych haseł w tym języku można znaleźć pod tym linkiem.
zapisy w ortografiach alternatywnych:
wymowa:
ⓘ ⓘ
znaczenia:

rzeczownik

(1.1) mgnienie, chwila, sekunda, moment[1]
odmiana:
przykłady:
składnia:
kolokacje:
synonimy:
antonimy:
hiperonimy:
hiponimy:
holonimy:
meronimy:
wyrazy pokrewne:
związki frazeologiczne:
etymologia:
uwagi:
źródła:
wymowa:
znaczenia:

morfem przyrostkowy

(1.1) członek, mieszkaniec, zwolennik
(1.2) chem. tworzy nazwy alkanów
odmiana:
przykłady:
(1.1) Romo — romano → Rzym — rzymianin
(1.1) Irlando — irlandano → Irlandia — Irlandczyk
(1.1) familio — familiano → rodzina — członek rodziny
składnia:
kolokacje:
synonimy:
antonimy:
hiperonimy:
hiponimy:
holonimy:
meronimy:
wyrazy pochodne:
(1.1) rzecz. ano, anaro
czas. aniĝi
związki frazeologiczne:
etymologia:
uwagi:
(1.1) nazwy mieszkańców zarówno miast jak i państw pisane są małą literą
Morfem oficjalnie zatwierdzony w roku 1905 (Fundamento de Esperanto). Baza Radikaro Oficiala: grupa 1.
(1.2) Morfem nie został oficjalnie zatwierdzony.
źródła:
wymowa:
IPA: [ɑ̃] ⓘ
ⓘ ⓘ ⓘ ⓘ ⓘ ⓘ ⓘ ⓘ ⓘ ⓘ ⓘ ⓘ ⓘ ⓘ ⓘ ⓘ ⓘ ⓘ ⓘ ⓘ ⓘ ⓘ
znaczenia:

rzeczownik, rodzaj męski

(1.1) rok[1]
odmiana:
(1.1) lm ans
przykłady:
(1.1) Mon fils a vingt ans. → Mój syn ma dwadzieścia lat.
składnia:
kolokacje:
synonimy:
(1.1) année
antonimy:
hiperonimy:
hiponimy:
holonimy:
meronimy:
wyrazy pokrewne:
przym. annuel
związki frazeologiczne:
etymologia:
uwagi:
źródła:
  1. ↑ Publikacja dostępna po bezpłatnej rejestracji Maria Szypowska, Język francuski dla początkujących, Warszawa: Wiedza Powszechna, 1990, XXXVIII, ISBN 83-214-0283-6, OCLC 834092727 (pol. • fr.).
wymowa:
znaczenia:

rzeczownik, rodzaj męski

(1.1) rok
odmiana:
przykłady:
składnia:
kolokacje:
synonimy:
antonimy:
hiperonimy:
hiponimy:
holonimy:
meronimy:
wyrazy pokrewne:
związki frazeologiczne:
etymologia:
uwagi:
źródła:
wymowa:
w zależności od tego, co oznacza i gdzie występuje: IPA: /(ə)n̻ˠ/ lub /(ə)nʲ/ lub /ə(n̻ˠ)/ lub /ə(nʲ)/
ⓘ
znaczenia:

rodzajnik określony liczby pojedynczej

(1.1) m M., C., B.
(1.2) m D.
(2.1) ż M., C., B.

partykuła pytająca

(3.1) partykuła czy, partykuła pytająca czasu teraźniejszego

łącznik

(4.1) łącznik is, forma pytająca czasu teraźniejszego
odmiana:
rodzajnik określony: lp D. ż na; lm m&ż na
przykłady:
(4.1) An Polannach é? → Czy on jest Polakiem?
składnia:
(1.1) W M. i B. rodzajnik an powoduje dodanie t- do wyrazu rodzaju męskiego zaczynającego się od samogłoski, np.: an t-im → masło = ang. the butter
(1.2) W D. rodzajnik an powoduje lenicję (patrz: lenicja w Wikipedii) pierwszej spółgłoski wyrazu rodzaju męskiego, np.: cos an mhadra → noga psa = ang. the leg of the dog
(2.1) W M. i B. rodzajnik an powoduje lenicję (patrz: lenicja w Wikipedii) pierwszej spółgłoski wyrazu rodzaju żeńskiego, np.: an bhó → krowa = ang. the cow
(3.1) Po partykule an pierwsza spółgłoska czasownika ulega przesłonięciu (patrz: nazalizacja w Wikipedii), np.: an bhfuil? → czy jest?
kolokacje:
synonimy:
antonimy:
hiperonimy:
hiponimy:
holonimy:
meronimy:
wyrazy pokrewne:
związki frazeologiczne:
etymologia:
uwagi:
źródła:
wymowa:
znaczenia:

przyimek

(1.1) na, do[1]
odmiana:
przykłady:
składnia:
kolokacje:
synonimy:
antonimy:
hiperonimy:
hiponimy:
holonimy:
meronimy:
wyrazy pokrewne:
związki frazeologiczne:
etymologia:
ostatecznie z praindoeur. *h₂en-
por. litew. añt, dial. añ
uwagi:
źródła:
  1. ↑ publikacja w otwartym dostępie – możesz ją przeczytać Zigmas Zinkevičius, „Lenkų-jotvingių žodynėlis?“, Baltistica, t. 21, cz. 1, 1985, s. 69.
zapisy w ortografiach alternatywnych:
wymowa:
znaczenia:

rzeczownik

(1.1) moment
odmiana:
przykłady:
składnia:
kolokacje:
synonimy:
antonimy:
hiperonimy:
hiponimy:
holonimy:
meronimy:
wyrazy pokrewne:
związki frazeologiczne:
etymologia:
uwagi:
źródła:
Hasło zaimportowane automatycznie – nie zostało zweryfikowane w wiarygodnych słownikach. Jeśli znasz krymskotatarski, kliknij na Edytuj, dokonaj ewentualnych korekt i usuń niniejszy komunikat. Dziękujemy! Listę innych niesprawdzonych haseł w tym języku można znaleźć pod tym linkiem.
wymowa:
znaczenia:

spójnik

(1.1) lub
odmiana:
przykłady:
składnia:
kolokacje:
synonimy:
antonimy:
hiperonimy:
hiponimy:
holonimy:
meronimy:
wyrazy pokrewne:
związki frazeologiczne:
etymologia:
uwagi:
źródła:
wymowa:
znaczenia:

rzeczownik, rodzaj męski

(1.1) rok
odmiana:
przykłady:
składnia:
kolokacje:
synonimy:
antonimy:
hiperonimy:
hiponimy:
holonimy:
meronimy:
wyrazy pokrewne:
związki frazeologiczne:
etymologia:
uwagi:
źródła:
Hasło zaimportowane automatycznie – nie zostało zweryfikowane w wiarygodnych słownikach. Jeśli znasz ladyński, kliknij na Edytuj, dokonaj ewentualnych korekt i usuń niniejszy komunikat. Dziękujemy! Listę innych niesprawdzonych haseł w tym języku można znaleźć pod tym linkiem.
wymowa:
znaczenia:

spójnik

(1.1) albo
(1.2) (w pytaniach) czy[1]
odmiana:
przykłady:
(1.2) An vero? → Czy naprawdę?[1]
składnia:
kolokacje:
synonimy:
antonimy:
hiperonimy:
hiponimy:
holonimy:
meronimy:
wyrazy pokrewne:
związki frazeologiczne:
etymologia:
uwagi:
źródła:
  1. 1 2 Hasło „an” w: Słownik polsko-łaciński, łacińsko-polski. Dictionarium latino-polonicum, polonico-latinum, pod red. Jacka Gordona, Level Trading, Czernica 2014, ISBN 978-83-61800-47-7, s. 437.
wymowa:
IPA: /an/
ⓘ ⓘ ⓘ ⓘ ⓘ ⓘ
znaczenia:

przyimek

(1.1) … służący do określania miejsca na, przy
(1.2) … służący do określania ilości poniżej, trochę mniej niż
(1.3) … służący do określania czasu w
(1.4) w wyrażeniu an etwas vorbei
odmiana:
nieodm.
przykłady:
(1.1) Das Foto von uns hängt an der Wand. → Nasze zdjęcie wisi na ścianie.
(1.1) Ich hänge das Foto von uns an die Wand. → Wieszam nasze zdjęcie na ścianie.
(1.1) Sie saßen alle an dem Tisch und starrten mich an. → Siedzieli wszyscy przy stole i gapili się na mnie.
(1.2) Es waren an die zwanzig Schüler abwesend. → Prawie dwudziestu uczniów było nieobecnych.
(1.3) Am (=an dem) Montag muss ich ein paar Sachen erledigen. → W poniedziałek muszę załatwić kilka spraw.
(1.4) Eine schwarze Limousine fuhr an uns vorbei. → Minęła nas (=przejechała koło nas) czarna limuzyna.
składnia:
(1.1) an +Dat. (położenie) lub an +Akk. (ruch)
(1.3-4) an +Dat.
kolokacje:
(1.2) am (= an dem) Montag / Dienstag / (…) • am Morgen / Abend / (…) • am 17. (= siebzehnten) / 1. (= ersten) Oktober / März / (…) • am Wochenende / an den Feiertagen
synonimy:
antonimy:
(1.1) ab
hiperonimy:
hiponimy:
holonimy:
meronimy:
wyrazy pokrewne:
przysł. daran, dran, woran
związki frazeologiczne:
etymologia:
uwagi:
przedrostek wielu czasowników rozdzielnie złożonych; (1.1) określa położenie przedmiotu w pionie (np. na ścianie). Położenie w poziomie determinuje przyimek auf
źródła:
wymowa:
ⓘ
znaczenia:

rzeczownik, rodzaj męski

(1.1) rok
odmiana:
przykłady:
składnia:
kolokacje:
synonimy:
antonimy:
hiperonimy:
hiponimy:
holonimy:
meronimy:
wyrazy pokrewne:
związki frazeologiczne:
etymologia:
uwagi:
źródła:
Hasło zaimportowane automatycznie – nie zostało zweryfikowane w wiarygodnych słownikach. Jeśli znasz prowansalski, kliknij na Edytuj, dokonaj ewentualnych korekt i usuń niniejszy komunikat. Dziękujemy! Listę innych niesprawdzonych haseł w tym języku można znaleźć pod tym linkiem.
wymowa:
znaczenia:

spójnik

(1.1) gdyż

przyimek

(2.1) dla
odmiana:
przykłady:
składnia:
kolokacje:
synonimy:
antonimy:
hiperonimy:
hiponimy:
holonimy:
meronimy:
wyrazy pokrewne:
związki frazeologiczne:
etymologia:
uwagi:
źródła:
Słownik Quenyi. Licencja CC-BY-SA 3.0
wymowa:
IPA: /an/
ⓘ
znaczenia:

rzeczownik, rodzaj męski

(1.1) rok
odmiana:
(1.1)
przykłady:
składnia:
kolokacje:
synonimy:
antonimy:
hiperonimy:
hiponimy:
holonimy:
meronimy:
wyrazy pokrewne:
związki frazeologiczne:
etymologia:
uwagi:
źródła:
wymowa:
IPA: /ɑːn/
znaczenia:

liczebnik

(1.1) jeden

przymiotnik

(2.1) sam
(2.2) pojedynczy
(2.3) jedyny
odmiana:
przykłady:
składnia:
kolokacje:
synonimy:
antonimy:
hiperonimy:
hiponimy:
holonimy:
meronimy:
wyrazy pokrewne:
(1.1) one
związki frazeologiczne:
etymologia:
uwagi:
źródła:
wymowa:
znaczenia:

rzeczownik, rodzaj męski

(1.1) rok
odmiana:
przykłady:
składnia:
kolokacje:
synonimy:
antonimy:
hiperonimy:
hiponimy:
holonimy:
meronimy:
wyrazy pokrewne:
związki frazeologiczne:
etymologia:
uwagi:
źródła:
Hasło zaimportowane automatycznie – nie zostało zweryfikowane w wiarygodnych słownikach. Jeśli znasz starofrancuski, kliknij na Edytuj, dokonaj ewentualnych korekt i usuń niniejszy komunikat. Dziękujemy! Listę innych niesprawdzonych haseł w tym języku można znaleźć pod tym linkiem.
wymowa:
znaczenia:

spójnik

(1.1) i[1]
odmiana:
przykłady:
składnia:
kolokacje:
synonimy:
antonimy:
hiperonimy:
hiponimy:
holonimy:
meronimy:
wyrazy pokrewne:
związki frazeologiczne:
etymologia:
uwagi:
źródła:
  1. ↑ Kasia Michalska, A Scots-Polish Lexicon (Leksykon szkocko-polski), Steve Savage Publishers Ltd, Londyn 2014, ISBN 9781904246428, s. 15.
wymowa:
ⓘ
znaczenia:

przysłówek

(1.1) w przód[1][2]

szwedzka partykuła czasownikowa (verbpartikel)

(2.1) …wskazuje, że czynność określona czasownikiem jest skierowana w kierunku czegoś lub prowadzi do kontaktu z czymś[1][2]
odmiana:
przykłady:
składnia:
kolokacje:
synonimy:
antonimy:
hiperonimy:
hiponimy:
holonimy:
meronimy:
wyrazy pokrewne:
związki frazeologiczne:
czasownik frazowy gå an • gripa sig an • knyta an • komma an • lägga an • slå an • ta sig an
fraza przysłówkowa av och an
etymologia:
uwagi:
źródła:
  1. 1 2 Hasło „an” w: Svenskt språkbruk. Ordbok över konstruktioner och fraser, Svenska språknämnden, Norstedts Akademiska Förlag, 2011, ISBN 978-91-1-304356-2.
  2. 1 2 publikacja w otwartym dostępie – możesz ją przeczytać Hasło „an” w: Svenska Akademiens ordbok (SAOB), Svenska Akademien.
wymowa:
znaczenia:

zaimek

(1.1) się
odmiana:
przykłady:
składnia:
kolokacje:
synonimy:
antonimy:
hiperonimy:
hiponimy:
holonimy:
meronimy:
wyrazy pokrewne:
związki frazeologiczne:
etymologia:
uwagi:
źródła:
wymowa:
ⓘ
znaczenia:

rzeczownik

(1.1) chwila, moment
odmiana:
(1.1)
przykłady:
składnia:
kolokacje:
synonimy:
antonimy:
hiperonimy:
hiponimy:
holonimy:
meronimy:
wyrazy pokrewne:
związki frazeologiczne:
etymologia:
uwagi:
źródła:
wymowa:
IPA: /ã/, IPA: [ã]
znaczenia:

rzeczownik, rodzaj męski

(1.1) rok[1]
odmiana:
przykłady:
składnia:
kolokacje:
synonimy:
antonimy:
hiperonimy:
hiponimy:
holonimy:
meronimy:
wyrazy pokrewne:
związki frazeologiczne:
etymologia:
praindoeur. *h₂et-no-
uwagi:
źródła:
wymowa:
ⓘ
znaczenia:

przymiotnik

(1.1) bezpieczny
odmiana:
przykłady:
składnia:
kolokacje:
synonimy:
antonimy:
hiperonimy:
hiponimy:
holonimy:
meronimy:
wyrazy pokrewne:
związki frazeologiczne:
etymologia:
uwagi:
źródła:
Hasło zaimportowane automatycznie – nie zostało zweryfikowane w wiarygodnych słownikach. Jeśli znasz wietnamski, kliknij na Edytuj, dokonaj ewentualnych korekt i usuń niniejszy komunikat. Dziękujemy! Listę innych niesprawdzonych haseł w tym języku można znaleźć pod tym linkiem.
zapisy w ortografiach alternatywnych:
ān • ae
wymowa:
ⓘ
znaczenia:

liczebnik główny

(1.1) jeden (1)[1]

rzeczownik, rodzaj żeński

(2.1) żniwo[2]

spójnik

(3.1) i[1][3]
(3.2) a[3]
odmiana:
przykłady:
składnia:
kolokacje:
synonimy:
antonimy:
hiperonimy:
hiponimy:
holonimy:
meronimy:
wyrazy pokrewne:
związki frazeologiczne:
etymologia:
uwagi:
(1.1) zobacz też: an • cwe • draj • fiyr • fynf • zachs • zejwa • aocht • naojn • caon
(1.1) zobacz też: Indeks:Wilamowski - Liczebniki
źródła:
  1. 1 2 publikacja w otwartym dostępie – możesz ją przeczytać Słownik języka wilamowskiego w: Józef Gara, Zbiór wierszy o wilamowskich obrzędach i obyczajach oraz Słownik języka wilamowskiego, Stowarzyszenie Na Rzecz Zachowania Dziedzictwa Kulturowego Miasta Wilamowice „Wilamowianie”, Bielsko-Biała 2004, ISBN 83-914917-8-1.
  2. ↑ publikacja w otwartym dostępie – możesz ją przeczytać Józef Latosiński, Monografia miasteczka Wilamowic: na podstawie źródeł autentycznych: z ilustracyami i mapką, Drukarnia Literacka pod zarządem L. K. Górskiego, Kraków 1909, s. 319.
  3. 1 2 publikacja w otwartym dostępie – możesz ją przeczytać Hermann Mojmir, Wörterbuch der deutschen Mundart von Wilamowice, cz. A-R, Polska Akademia Umiejętności, Kraków 1930, s. 20.