Bóg
Z Wikisłownika – wolnego, wielojęzycznego słownika
Bóg (język polski)[edytuj]
- znaczenia:
rzeczownik, rodzaj męski
- odmiana:
- (1.1)
przypadek liczba pojedyncza mianownik Bóg dopełniacz Boga celownik Bogu biernik Boga narzędnik Bogiem miejscownik Bogu wołacz Boże
- przykłady:
- (1.1) Oddajcie więc Cezarowi to, co należy do Cezara, a Bogu to, co należy do Boga. (Mt 22:21, BT)
- składnia:
- kolokacje:
- (1.1) Bóg Ojciec • Bóg Wszechmogący • dzięki Bogu! • (nie) wierzyć w Boga • oddawać cześć Bogu
- synonimy:
- (1.1) Pan, Pan Bóg, Allah, Jahwe, Elohim, Stwórca, Wszechojciec, Wszechwładny, starop. bożec
- antonimy:
- wyrazy pokrewne:
- rzecz. bóg m, bożek m, bogini f, boginka f, bóstwo n, bogobojność f, Bożydar m, niebożę n, pobożność f
- czas. spobożnieć
- przym. boski, boży, bogobojny, pobożny
- part. dalibóg
- wykrz. przebóg
- związki frazeologiczne:
- Pan Bóg • Bóg jeden wie • Bóg mi świadkiem • Bóg zapłać • zobacz też: przysłowia o Bogu
- etymologia:
- od XIII wieku
- ogólnosłowiańskie (por. czes. bůh, ros. бог) < prasł. *bogъ → bóg < praindoeur. *bʰag → przydzielać
- nazwa wspólna dla grup językowych słowiańskiej i irańskiej, por. sanskr. भागा 'bhága' → dawca, pan, przydzielający, przydomek niektórych bóstw, np. Sawitara[1]
- wspólna etymologia ze słowami bodaj (=starop. Bóg daj), bogaty, ubóstwo, zboże, Bagdad
- uwagi:
- wielką literą, gdy chodzi o konkretnego boga; w wypadku ogólnego określenia, dozwolone jest pisanie z małej litery: bóg
- tłumaczenia:
- !Xóõ: (1.1) bīhi sà bòlo
- afrykanerski: (1.1) God
- ajnoski: (1.1) カムイ
- albański: (1.1) Zot
- angielski: (1.1) God
- arabski: (1.1) الله (ʾallāh), الرب (ar-rább), مولى
- azerski: (1.1) Allah
- baskijski: (1.1) Jaungoiko(a), Jainko(a)
- białoruski: (1.1) Бог
- bułgarski: (1.1) Бог
- chiński: (1.1) 神, 天主, 上帝, 基督
- chorwacki: (1.1) Bog m
- czeski: (1.1) Bůh, Hospodin, Pán m
- dolnołużycki: (1.1) Bog
- duński: (1.1) Gud w
- esperanto: (1.1) Dio
- estoński: (1.1) Jumal
- ewe: (1.1) Mawu
- fiński: (1.1) Jumala
- francuski: (1.1) Dieu m
- fryzyjski: (1.1) God
- galicyjski: (1.1) Deus
- gocki: (1.1) 𐌲𐌿𐌸 m
- górnołużycki: (1.1) Bóh
- gruziński: (1.1) ღმერთი (ghmert’i)
- haitański: (1.1) Bondye
- hebrajski: (1.1) אדוני (adonaj)
- hiligaynon: (1.1) Dios, Makaako
- hindi: (1.1) भगवान (Bhagavāna)
- hiszpański: (1.1) Dios m, Señor m
- holenderski: (1.1) God m
- indonezyjski: (1.1) Tuhan
- interlingua: (1.1) Deo
- islandzki: (1.1) Guð m
- istriocki: (1.1) Deîo m
- japoński: (1.1) 神様 (かみさま, kamisama), 神 (かみ, kami)
- jidysz: (1.1) גאָט m (got)
- kataloński: (1.1) Déu m
- klingoński: (1.1) joH'a
- koreański: (1.1) 신 [神] (sin)
- litewski: (1.1) Dievas m
- łaciński: (1.1) Deus m
- łotewski: (1.1) Dievs
- macedoński: (1.1) Бог m
- malajski: (1.1) Allah, Tuhan
- maltański: (1.1) Alla
- nawaho: (1.1) Diyin Ayóí Átʼéii, Diyin God
- niemiecki: (1.1) Gott m
- nowogrecki: (1.1) Θεός m
- perski: (1.1) خُدا (xodā), خُداوَند (xodāvænd)
- polski język migowy:
(w zapisie )
- portugalski: (1.1) Deus
- romański: (1.1) Deo m
- rosyjski: (1.1) Бог m
- rumuński: (1.1) Zeu m, Dumnezeu m
- słowacki: (1.1) Boh m
- słoweński: (1.1) Bog m
- staro-cerkiewno-słowiański: (1.1) Богъ m
- staronordyjski: (1.1) Guð m
- suahili: (1.1) Mungu
- susu: (1.1) Ala
- szwedzki: (1.1) Gud
- tagalski: (1.1) Dios
- tajski: (1.1) พระเจ้า (Phracêā)
- tetum: (1.1) Maromak
- turecki: (1.1) Tanrı, Allah
- ukraiński: (1.1) Бог m
- urdu: (1.1) خدا (khudā)
- walijski: (1.1) Duw m
- węgierski: (1.1) Isten
- wietnamski: (1.1) Thiên Chúa
- wilamowski: (1.1) Göt m
- włoski: (1.1) Dio
- źródła:
- ↑ hasło Bóg w: Izabela Malmor, Słownik etymologiczny języka polskiego, s. 55, Warszawa-Bielsko-Biała, Wydawnictwo Szkolne PWN ParkEdukacja, 2009, ISBN 978-83-262-0146-2.
