Przejdź do zawartości

psi

Z Wikisłownika – wolnego słownika wielojęzycznego
Podobna pisownia Podobna pisownia: P.S.I. PSI Psi psí
psia (1.1) miska
psi (2.1) portret
Ψ ψ
wielka i mała litera psi (4.1)
Ѱ ѱ
wielka i mała litera psi (4.2)
dwaj psi (5.1)
wymowa:
(1.1-3.1,5.1) IPA: [pʲɕi], AS: [pʹśi], zjawiska fonetyczne: zmięk.
(4.1-2) ‹ps-i›, IPA: [psʲi], AS: [psʹi], zjawiska fonetyczne: nie dwuz.
znaczenia:

przymiotnik dzierżawczy

(1.1) należący do psa

przymiotnik relacyjny

(2.1) dotyczący psa, określający psa, używany przy psie

przymiotnik jakościowy

(3.1) charakterystyczny dla psa, mający cechy psa

rzeczownik, rodzaj nijaki

(4.1) dwudziesta trzecia litera alfabetu greckiego, ψ; zob. też psi (litera) w Wikipedii
(4.2) hist. litera wczesnej cyrylicy pochodząca od psi (4.1), ѱ; zob. też ѱ w Wikipedii

rzeczownik, forma fleksyjna

(5.1) daw. (dziś gw.) M. i W. lm od: pies
odmiana:
(1.1-2.1)
(3.1)
(4.1-2) nieodm.,
przykłady:
(1.1) Z budy wyglądała psia morda.
(3.1) Pan resztę za psie pieniądze sprzedajesz zagranicy![1]
(4.1) W mechanice kwantowej literą psi oznacza się funkcję falową.
(5.1) Albowiem obstąpili mię psi mnodzy: zbór złośników obiegł mię: przebodli ręce moje i nogi moje[2].
(5.1) Słyszeli we Płowcach ludziska harmider taki, jakby psi stadami wyli (…)[3].
składnia:
kolokacje:
(1.1) psi pysk / ogon / … • psia morda / łapa / sierść / …
(2.1) psi pokarm / skowyt / … • psie harce / ujadanie • psia buda • psi zaprzęg
(3.1) psia wierność / przyjaźń / przywiązanie • psie nawyki / serce • psi bohater • psi przyjaciel
synonimy:
(1.1-3.1) przest. pieski, sobaczy
antonimy:
hiperonimy:
hiponimy:
holonimy:
meronimy:
wyrazy pokrewne:
(1.1) rzecz. pies mzw, psina ż, psinka ż
(1.1) przysł. psio
związki frazeologiczne:
(1.1-3.1) psia kość! / psiakrew! / psiamać! / psiajucha! • psia kojapsi lospsi urokpsia wachtapsi żywotpsi synu! • za psie pieniądze / psi pieniądz / psie pieniądzepsi aniołpsi czaspsi grzybpsi lospsi obowiązekpsi pazurpsi węch / psie wyczuciepsia pogodapsia służbapsia trawkapsia wachtapsie figle / psie żartypsim swędempsie weselepsie żarciepsie życieprzyczepić się jak rzep do psiego ogona / trzymać się jak rzep psiego ogona
przysłowia: kto nie słucha ojca, matki, ten posłucha psiej skóry / kto nie słucho matki tyn słucho psi skóry (sic!)obejdzie się psie wesele bez marcepanówpsie dni piękne i pogodne okazują czasy porodnepsi głos nie idzie do niebios / psie głosy nie idą w niebiosypsi nos i żydowskie serce zawsze zimne
(4.1) czynnik psi
(5.1) psi go zjedlijakby mu psi obiad zjedlipsi odjęli owcę wilkowi, a zjedli ją sami
etymologia:
(1.1) pol. pies
(4.1) gr. ψῖ
uwagi:
zob. też psi w Wikipedii
tłumaczenia:
źródła:
  1. Tadeusz Dołęga-Mostowicz, Kariera Nikodema Dyzmy, Warszawa 2014, s. 125.
  2. Biblia w przekładzie ks. Wujka, Księga Psalmów, psalm 21. (22.), wers 17.
  3. Henryk Sienkiewicz, Dzieła, 1900, Narodowy Korpus Języka Polskiego.
wymowa:
(1.1) wymowa amerykańska
homofon: sigh
wymowa amerykańska wymowa amerykańska
znaczenia:

rzeczownik

(1.1) litera grecka psi

skrótowiec

(2.1) = fiz. pound per square inchfunt na cal kwadratowy (imperialna jednostka ciśnienia)
odmiana:
przykłady:
składnia:
kolokacje:
(2.1) psig
synonimy:
antonimy:
hiperonimy:
hiponimy:
holonimy:
meronimy:
wyrazy pokrewne:
związki frazeologiczne:
etymologia:
uwagi:
źródła:
wymowa:
znaczenia:

rzeczownik

(1.1) psi (nazwa greckiej litery ψ)[1]
odmiana:
przykłady:
składnia:
kolokacje:
synonimy:
antonimy:
hiperonimy:
hiponimy:
holonimy:
meronimy:
wyrazy pokrewne:
związki frazeologiczne:
etymologia:
(1.1) zobacz też: alfabetagammadeltaepsilonzetaetatetaiotakappalambdamunuxiomikronpirosigmatauupsilonfikhipsiomega
uwagi:
źródła:
  1. Hasło „psi” w: Euskaltzaindia: Hiztegi Batua, 2016.
wymowa:
IPA: [psi]
znaczenia:

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) psi (nazwa greckiej litery ψ)
odmiana:
(1.1) lm psis
przykłady:
składnia:
kolokacje:
synonimy:
antonimy:
hiperonimy:
hiponimy:
holonimy:
meronimy:
wyrazy pokrewne:
związki frazeologiczne:
etymologia:
gr. ψῖ
uwagi:
(1.1) zobacz też: alfabetagammadeltaépsilondsetaetazetaiotakappalambdaminixiómicronpirosigmatauípsilonfijipsiomega
źródła:
wymowa:
znaczenia:

rzeczownik, forma fleksyjna

(1.1) lm od: pes
odmiana:
przykłady:
składnia:
kolokacje:
synonimy:
antonimy:
hiperonimy:
hiponimy:
holonimy:
meronimy:
wyrazy pokrewne:
związki frazeologiczne:
etymologia:
uwagi:
źródła: