proszę

Z Wikisłownika – wolnego, wielojęzycznego słownika

[edytuj] proszę (język polski)

wymowa: IPA: /ˈprɔʂɛ/ wymowa ^?/i
znaczenia:
czasownik, 1 os. lp, czas teraźniejszy

(1.1) zobacz prosić

zwrot grzecznościowy

(2.1) używany zamiast wołacza, wraz z rzeczownikiem w dopełniaczu przy skierowaniu wypowiedzi do kogoś

(2.2) używany zamiast trybu rozkazującego

(2.3) potwierdzenie wykonania prośby

odmiana: (1.1) patrz: prosić przykłady:

(2.1) Proszę pana/pani, czy mogę otworzyć okno? → zamiast: panie/pani/księże

(2.2) Proszę przestać! Co pan robi?! → zamiast: przestań

(2.3) ''– Przepraszam, może pan podać mi sałatkę? – Proszę. – Dziękuję. (przy stole)

składnia:
kolokacje:
synonimy: (2.1) przepraszam
antonimy:
wyrazy pokrewne:
związki frazeologiczne:
etymologia:
uwagi: (2) "proszę pani" czy "proszę panią": w zwrocie grzecznościowym stosujemy zawsze pierwszą formę, z dopełniaczem ("proszę pani"). Druga forma, z biernikiem, ("proszę panią") jest formą (1.1), jak w zdaniu "proszę panią o całusa". Zob. też przepraszam ~ proszę ~ dziękuję tłumaczenia:

• angielski: (2.1) excuse me; (2.2) please; (2.3) here you are
• arabski: (2.2) من فضلك (min fáɖlak); (2.x) تفضل tafaddal
• białoruski: (1.1) калі ласка; прашу
• chiński: (2.x) 请 qǐng
• dolnołużycki: (2.3) pšosym
• francuski: (2.2) s'il vous plaît
• holenderski: (2.x) alsjeblieft
• kataloński: (2.2) si us plau, sisplau
• koreański: (2.1) 부탁해요 (Butakhaiio) (2.3) 그러시죠 (Glrsizio)
• maltański: (2.x) Jekk joghgbok
• niemiecki: (2.1) Entschuldigung, Verzeihung; (2.3) bitte schön, da sind Sie ja, da haben Sie es
• rosyjski: (2.2-3) пожалуйста