cnota

Z Wikisłownika – wolnego, wielojęzycznego słownika
Skocz do: nawigacja, szukaj

cnota (język polski)[edytuj]

wymowa:
IPA[ˈʦ̑nɔta], AS[cnota] wymowa ?/i
znaczenia:

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) dodatnia cecha moralna
(1.2) przen.  dziewictwo
(1.3) przen.  ktoś cnotliwy
odmiana:
(1.1-3)
przykłady:
(1.1) Męstwo to cnota pomagająca w byciu wytrwałym wobec trudności i stałym w przekonaniach.
(1.1) Cnota dobrem jest jedynie, a wszystko inne dobrem wyłącznie w naszym mniemaniu.[1]
(1.1) Cnota, nie odzież czyni zakonnika.[2]
(1.3) Prawdziwa cnota krytyk się nie boi.[3]
składnia:
kolokacje:
(1.1) wzór cnót • pielęgnować cnoty • droga cnoty • cnoty obywatelskie • cnoty kardynalne • cnota męstwa / posłuszeństwa / czystości • cnota stoicka / platońska / chrześcijańska
(1.2) stracić cnotę, zachować cnotę
synonimy:
(1.1) wartość, zaleta, prawość, szlachetność, odwaga cywilna
(1.2) dziewictwo, niewinność, czystość
antonimy:
(1.3) niecnota
hiperonimy:
hiponimy:
holonimy:
meronimy:
wyrazy pokrewne:
rzecz.  cnotliwość f , niecnota m /f , zacność f 
zdrobn.  cnotka f 
przym.  cnotliwy, zacny, niecny
przysł.  cnotliwie
związki frazeologiczne:
pas cnotyjest to cnota nad cnotami trzymać język za zębamicnota naukę przechodzicnota zawżdy na dobre wynidziepraca doskonali cnotęcnota trudności się nie lęka i w przeciwnościach nie stękakim cnota rządzi, ten rzadko błądzilepsza cnota w kapocie niż niecnota w złocielepsza cnota, niż wóz złotacnota dla wszystkich ma otwarte wrotagrzeczność i cnota otwierają wrotapolska cnota: każdemu otworzyć wrota / staropolska jest to cnota, nikomu nie zamknąć wrotaprawda i cnota ginie od złotaprawdziwa cnota krytyk się nie boiubóstwo cnoty nie tracima tyle cnót, co stara baba zębówsama cnota nagrodą i płacą jest sobiebogactw przybywa, cnoty ubywa
etymologia:
uwagi:
tłumaczenia:
źródła:
  1. Epiktet z Hierapolis
  2. Ignacy Krasicki: Monachomachia, Pieśń VI
  3. Ignacy Krasicki: Monachomachia, Pieśń VI