świecić

świecić (język polski)

wymowa:

IPA: [ˈɕfʲjɛ̇ʨ̑iʨ̑], AS: [śfʹi ̯ėćić], zjawiska fonetyczne: zmięk. zmiękczenie • utr. dźw. utrata dźwięczności • podw. art. podwyższona artykulacja samogłoski • i → j  i czytane jako /j/ 

znaczenia:

czasownik nieprzechodni

(1.1) emitować, produkować światło

(1.2) pobudzać coś do świecenia

czasownik zwrotny

(2.1) ~ się → to samo co (1.1)

(2.2) ~ się → odbijać światło, lśnić

odmiana:

 

forma		liczba pojedyncza			liczba mnoga
		1 os.	2 os.	3 os.	1 os.	2 os.	3 os.
bezokolicznik		świecić
czas teraźniejszy		świecę	świecisz	świeci	świecimy	świecicie	świecą
czas przeszły	m	świeciłem	świeciłeś	świecił	świeciliśmy	świeciliście	świecili
	f	świeciłam	świeciłaś	świeciła	świeciłyśmy	świeciłyście	świeciły
	n	świeciłom (forma potencjalna)	świeciłoś (forma potencjalna)	świeciło
pozostałe formy czas przyszły m będę świecił, będę świecić będziesz świecił, będziesz świecić będzie świecił, będzie świecić będziemy świecili, będziemy świecić będziecie świecili, będziecie świecić będą świecili, będą świecić f będę świeciła, będę świecić będziesz świeciła, będziesz świecić będzie świeciła, będzie świecić będziemy świeciły, będziemy świecić będziecie świeciły, będziecie świecić będą świeciły, będą świecić n będę świeciło (forma potencjalna), będę świecić będziesz świeciło, będziesz świecić będzie świeciło, będzie świecić czas zaprzeszły m świeciłem był świeciłeś był świecił był świeciliśmy byli świeciliście byli świecili byli f świeciłam była świeciłaś była świeciła była świeciłyśmy były świeciłyście były świeciły były n świeciłom było (forma potencjalna) świeciłoś było (forma potencjalna) świeciło było forma bezosobowa czasu przeszłego świecono tryb rozkazujący – świeć niech świeci świećmy świećcie niech świecą tryb przypuszczający m świeciłbym, byłbym świecił świeciłbyś, byłbyś świecił świeciłby, byłby świecił świecilibyśmy, bylibyśmy świecili świecilibyście, bylibyście świecili świeciliby, byliby świecili f świeciłabym, byłabym świeciła świeciłabyś, byłabyś świeciła świeciłaby, byłaby świeciła świeciłybyśmy, byłybyśmy świeciły świeciłybyście, byłybyście świeciły świeciłyby, byłyby świeciły n świeciłobym, byłobym świeciło (formy potencjalne) świeciłobyś, byłobyś świeciło (formy potencjalne) świeciłoby, byłoby świeciło imiesłów przymiotnikowy czynny m świecący, nieświecący f świecąca, nieświecąca świecące, nieświecące n świecące, nieświecące imiesłów przysłówkowy współczesny świecąc, nie świecąc rzeczownik odczasownikowy świecenie, nieświecenie

przykłady:

(1.1) Na zewnątrz było szaro, słońce ledwo świeciło zza warstwy chmur.

(1.2) Przy schodzeniu do ciemnej piwnicy świecił przed siebie latarką, żeby nie potknąć się na schodach.

(2.1) Świeca świeci się już kilka godzin.

(2.2) Zobacz jak mi buty się świecą.

składnia:

kolokacje:

synonimy:

(1.1) palić się

antonimy:

wyrazy pokrewne:

(1) rzecz. rzeczownik świecenie, światło; czas. czasownik dk. aspekt dokonany poświecić, zaświecić

związki frazeologiczne:

świecić oczami • świecić przykładem • świeć Panie nad jego duszą • nie wszystko złoto, co się świeci • oczy komuś się świecą do czegoś

etymologia:

uwagi:

tłumaczenia:

• angielski: (1.1) shine
• czeski: (1.1) svítit
• dolnołużycki: (1.1) swěśiś
• duński: (1.1) lyse
• francuski: (1.1) briller, luire; (1.2) éclairer
• górnołużycki: (1.1) swěćić
• hawajski: (1.1) pā (o słońcu, księżycu i gwiazdach)
• hiszpański: (1.1) lucir, brillar; (1.2) alumbrar
• niemiecki: (1.1) leuchten
• nowogrecki: (1.1) λάμπω, φέγγω; (1.2) φωτίζω
• quenya: (1.1, 2.1, 2.2) sil-
• rosyjski: (1.1) светить
• szwedzki: (1.1) skina, lysa
• wilamowski: (1.1) łaojchta

źródła: