Aneks:Język islandzki - rodzajniki

íslenska islandzki

Gramatyka języka islandzkiego czasowniki słabe: grupa I – grupa II – grupa III mieszane nieregularne wykaz czasowników mocnych, mieszanych i nieregularnych rodzajniki rzeczowniki m: (-s, -ar) – (-s, -ir) – (-ar, -ir) – nieregularne - słabe ż: (-ar, -ir) – (-ar, -ar) – (-ar, -ur) – nieregularne - słabe n: (-s, --) – słabe liczebniki zaimki osobowe – dzierżawcze – wskazujące

Rodzajniki w języku islandzkim

W języku islandzkim używa się tylko rodzajnika określonego. W zależności od rodzaju jest to: hinn (m), hin (f) lub hið (n). Gdy jakiś rzeczownik pojawia się w wypowiedzi po raz pierwszy, wówczas nie stosuje się rodzajnika, np. Ég á hníf og skeið. – Mam (jakiś) nóż i (jakąś) łyżkę. W kolejnych zdaniach dotyczących tego rzeczownika należy już używać rodzajnika, np. Það er hnífurinn föður míns. – To jest nóż mojego ojca.

Odmiana rodzajnika

Rodzajnik jest odmienną częścią mowy, a jego formą rządzi rzeczownik, do którego się odnosi.

lp
	m	f	n
M	hinn	hin	hið
B	hinn	hina	hið
C	hinum	hinni	hinu
D	hins	hinnar	hins
lm
M	hinir	hinar	hin
B	hina	hinar	hin
C	hinum	hinum	hinum
D	hinna	hinna	hinna

Miejsce rodzajnika

Rodzajnik może stać w dwóch miejscach: przed rzeczownikiem lub po rzeczowniku.

Rodzajnik stoi przed rzeczownikiem, gdy przy rzeczowniku stoi jeszcze przymiotnik.

Przykłady:

• Hinn sterki hestur. Ten silny koń.
• Hin djúpa á. Ta głęboka rzeka.
• Hið ríka land. Ten bogaty kraj.

Rodzajnik stoi po rzeczowniku, gdy nie jest dookreślany przez żaden przymiotnik lub gdy przymiotnik stoi po rzeczowniku. Rodzajnik w tej pozycji jest zrośnięty z rzeczownikiem. Do odpowiedniej formy rzeczownika dodaje się końcówkę (tzn. -inn, -in lub -ið; itd.) tej samej formy rodzajnika.

Przykłady:

• Drengurinn [m, lp, M] tók hnífinn [m, lp, B] minn – Ten chłopiec wziął mój nóż.
• Ég les bókina [f, lp, B] í garðinum [m, lp, C] – Czytam książkę w ogrodzie.

Wzory odmiany rodzajnika zrośniętego:

• hestur m – koń

	lp	lm
M	hesturinn	hestarnir
B	hestinn	hestana
C	hestinum	hestunum
D	hestsins	hestanna

• borg f – miasto

	lp	lm
M	borgin	borgirnar
B	borgina	borgirnar
C	borginni	borgu'num
D	borgarinnar	borganna

• skip n – statek

	lp	lm
M	skipið	skipin
B	skipið	skipin
C	skipinu	skipu'num
D	skipsins	skipanna