żałować

Z Wikisłownika – wolnego słownika wielojęzycznego
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

żałować (język polski)[edytuj]

wymowa:
IPA[ʒaˈwɔvaʨ̑], AS[žau̯ovać] wymowa ?/i
znaczenia:

czasownik niedokonany

(1.1) odczuwać żal, być smutnym, przygnębionym[1]
(1.2) ubolewać nad popełnionym występkiem, złamaniem zasad[1]
(1.3) okazywać komuś współczucie z powodu trudnej sytuacji w jakiej się znalazł[1]
(1.4) skąpić, niechętnie wydawać na coś pieniądze[1]; niechętnie dawać coś komuś
(1.5) st.pol. użalać się, skarżyć się[2]
odmiana:
(1) koniugacja IV
przykłady:
(1.1)
składnia:
(1.1-3) żałować + D.[3]
kolokacje:
synonimy:
(1.1) boleć, ubolewać, utyskiwać[4]
(1.2) pluć sobie w brodę, mieć wyrzuty sumienia, odczuwać skruchę[4], reg. śl. banować[5]
(1.3) litować się, współczuć[4], reg. śl. lutować, reg. śl. żalać
(1.4) skąpić, sknerzyć[4], szczędzić
antonimy:
hiperonimy:
hiponimy:
holonimy:
meronimy:
wyrazy pokrewne:
rzecz. żałowanie n, żal m
czas. pożałować dk.
związki frazeologiczne:
nie żałowaćco cię nie kosztuje, tego nie żałujkto za grzech nie żałuje, myśli go powtórzyć
etymologia:
pol. żal + -ować
uwagi:
tłumaczenia:
źródła:
  1. 1,0 1,1 1,2 1,3 Hasło żałować w: SJP.pl.
  2. Jolanta Maćkiewicz, Zbigniew Majchrowski, Stanisław Rosiek, Między tekstami 1. Początki. Średniowiecze (echa współczesne), wyd. III, wyd. słowo / obraz terytoria, Gdańsk 2004, s. 200.
  3. Andrzej Markowski, Jak dobrze mówić i pisać po polsku, Warszawa 2000.
  4. 4,0 4,1 4,2 4,3 synonimy.ux.pl.
  5. Słowniczek trudniejszych wyrazów gwarowych, w: Alina Kopoczek, Śpiewnik Macierzy Ziemi Cieszyńskiej, Cieszyn 1988, str. 375-380.