-ek

Z Wikisłownika – wolnego, wielojęzycznego słownika
Skocz do: nawigacja, szukaj
Podobna pisownia Podobna pisownia: eeʹǩǩeeˊǩǩekeḱÉKék

-ek (język polski)[edytuj]

wymowa:
IPA[ɛk], AS[ek]
znaczenia:

przyrostek

(1.1) tworzy zdrobnienia rzeczowników rodzaju męskiego
odmiana:
(1.1)
przykłady:
(1.1) domek, piesek, Piotrek
składnia:
kolokacje:
synonimy:
(1.1) -ik, -unio
antonimy:
(1.1) -isko
hiperonimy:
hiponimy:
holonimy:
meronimy:
wyrazy pokrewne:
przyr. -ka, -ko
związki frazeologiczne:
etymologia:
prasł. *-kъ
uwagi:
Współcześnie używane głównie do tworzenia zdrobnień od wyrazów zakończonych na „-k”, „-g”, „-ch” i „-r”, wyrazów z ruchomym „e”, wyrazów z głoskami „-y-” i „-i-” w temacie oraz wyrazów rodzaju męskoosobowego[1]. (Te ostatnie zazwyczaj w liczbie mnogiej są używane w postaci form deprecjatywnych). W innych przypadkach bardziej produktywny jest przyrostek „-ik[2].
Formy niektórych przypadków wyrazów utworzonych przy użyciu tego przyrostka zależą od konkretnego wyrazu.
Formą dopełniacza liczby pojedynczej jest zawsze „-ka” w wyrazach rodzaju męskozwierzęcego i męskoosobowego.
Formą biernika liczby pojedynczej jest zawsze „-ek” w wyrazach r. męskorzeczowego „-ka” w wyrazach r. męskozwierzęcego i męskoosobowego.
Formą mianownika i wołacza liczby mnogiej jest zawsze „-ki” w wyrazach r. męskorzeczowego i męskozwierzęcego. W wyrazach r. męskoosobowego taka forma jest formą deprecjatywną, formą standardową jest „-kowie”.
Formą biernika liczby mnogiej jest „-ków” w wyrazach r. męskoosobowego, a w pozostałych – „-ki”.
tłumaczenia:
źródła:
  1. Hasło -ek w: Słownik poprawnej polszczyzny PWN, red. Witold Doroszewski, s. 151, Warszawa, Polskie Wydawnictwo Naukowe, 1980, ISBN 83-01-03811-X.
  2. Hasło -ik w: Słownik poprawnej polszczyzny PWN, red. Witold Doroszewski, s. 210, Warszawa, Polskie Wydawnictwo Naukowe, 1980, ISBN 83-01-03811-X.