jeść

Z Wikisłownika – wolnego słownika wielojęzycznego
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Podobna pisownia Podobna pisownia: jescjěsć

jeść (język polski)[edytuj]

chłopiec je (1.1) obiad
wymowa:
jeść ?/i, jem ?/i, IPA[jɛ̇ɕʨ̑], AS[i ̯ėść], zjawiska fonetyczne: podw. art.
znaczenia:

czasownik przechodni niedokonany

(1.1) spożywać, przyjmować pokarmy
odmiana:
(1.1)
przykłady:
(1.1) Kiedy jem obiad, nie odbieram telefonów.
(1.1) Co będziesz jeść?
składnia:
kolokacje:
(1.1) jeść śniadanie
synonimy:
(1.1) spożywać, konsumować, pożywiać się, posilać się, stołować się, sycić głód / się, połykać, za / jadać, zaspokajać głód, częstować się, biesiadować; pot. pałaszować, szamać, zakąszać, żreć, pożerać, wchrzaniać, wcinać, wpieprzać; wulg. opierdalać, wpierdalać; st.pol. głość[1]
antonimy:
(1.1) pościć, głodować, nie dojadać, nie mieć co jeść, nie mieć co do garnka włożyć, przymierać głodem, odejmować sobie od ust
hiperonimy:
hiponimy:
holonimy:
meronimy:
wyrazy pokrewne:
rzecz. jadalnia ż, jedzenie n, zjedzenie n, jadalny mrz, jadło n, jadalność ż, niejadalność ż
czas. zjeść dk., jadać ndk., zjadać ndk., zajadać ndk., wyjadać ndk., podjadać ndk.
przym. jadalny
związki frazeologiczne:
jeść jak świniajeść jak wróbelekjeść po królewsku[2]jeść z rękimóc jeść łyżkamiz czym to się jeprzysłowia: będziesz ty w raju, gdzie diabli jeść dają[3]gdzie kucharek sześć, tam nie ma co jeśćgłodny woli jeść, niż muzyki słuchać[3]jedzcie, pijcie, radam wam, co nie zjecie, to schowam[4]jedzcie, pijcie, używajcie, po kieszeniach nie chowajcie[4]kto się jeść wstydzi, ten brzuch tylko szydzi[2]największy mędrzec zgłupieje, gdy ze trzy dni nic nie je[3]nie jeść było słodkich gruszek, nie byłby cię bolał brzuszek[2]pracować potrzeba, darmo nie jeść chleba[5]robić każą, jeść nie dają i z folwarku wyganiaj[4]tam chleb w niedzielę tylko jeść można[5]
etymologia:
(1.1) prasł. *(j)ěsti < praindoeur. *h₁édti
uwagi:
zobacz też: czasowniki nieregularne w języku polskim; por. jadać – czasownik wielokrotny, wyrażający regularność
tłumaczenia:
źródła:
  1. Katarzyna Bednarska, Rośliny w słoweńskiej, czeskiej i polskiej frazeologii, „Acta Unicersitatis Lodziensis”, „Kształcenie polonistyczne cudzoziemców” nr 17/2010, s. 210.
  2. 2,0 2,1 2,2 Elżbieta Skorupska-Raczyńska, Nie trwam o jedzę, kiedy dobrze siedzę. O jedzeniu i żarciu w paremiologii polskiej dawnej i współczesnej, „Poznańskie Studia Polonistyczne”, „Seria Językoznawcza”, vol. 23 (43), nr 1/2016, s. 98.
  3. 3,0 3,1 3,2 Elżbieta Skorupska-Raczyńska, Nie trwam o jedzę, kiedy dobrze siedzę. O jedzeniu i żarciu w paremiologii polskiej dawnej i współczesnej, „Poznańskie Studia Polonistyczne”, „Seria Językoznawcza”, vol. 23 (43), nr 1/2016, s. 100.
  4. 4,0 4,1 4,2 Elżbieta Skorupska-Raczyńska, Nie trwam o jedzę, kiedy dobrze siedzę. O jedzeniu i żarciu w paremiologii polskiej dawnej i współczesnej, „Poznańskie Studia Polonistyczne”, „Seria Językoznawcza”, vol. 23 (43), nr 1/2016, s. 99.
  5. 5,0 5,1 Elżbieta Skorupska-Raczyńska, Nie trwam o jedzę, kiedy dobrze siedzę. O jedzeniu i żarciu w paremiologii polskiej dawnej i współczesnej, „Poznańskie Studia Polonistyczne”, „Seria Językoznawcza”, vol. 23 (43), nr 1/2016, s. 97.