zabierać

Z Wikisłownika – wolnego, wielojęzycznego słownika
Skocz do: nawigacja, szukaj

zabierać (język polski)[edytuj]

zawodnik zabiera (1.1) drugiemu piłkę
wymowa:
IPA[zaˈbʲjɛraʨ̑], AS[zabʹi ̯erać], zjawiska fonetyczne: zmięk.i → j 
znaczenia:

czasownik przechodni niedokonany (dk. zabrać)

(1.1) brać coś od kogoś, pozbawiać kogoś czegoś
(1.2) idąc lub jadąć dokądś, brać coś lub kogoś ze sobą
(1.3) przenosić coś w inne miejsce, usuwać coś z jakiegoś miejsca
(1.4) prowadzić kogoś gdzieś bez jego woli

czasownik zwrotny zabierać się (dk. zabrać się)

(2.1) zaczynać coś robić, przygotowywać się do robienia czegoś
(2.2) pot. wychodzić, wyjeżdżać skądś
(2.3) pot. iść lub jechać z kimś
(2.4) pot. podrywać, sugerować intymny kontakt
odmiana:
(1.1-4) koniugacja I
(2.1-4) koniugacja I
przykłady:
(1.1) Nie zabieraj mi kredek!
(1.2) Kiedy byliśmy w liceum, Marcin co tydzień zabierał mnie do teatru.
(1.2) Nie wszędzie można zabierać ze sobą zwierzęta.
(1.3) Jeśli dziś nie zabierzesz tych papierów z półki, będę musiała je wyrzucić.
(1.4) Słyszałem, że milicja zabiera pracowników na przesłuchania.
(2.1) Mama wstaje i zapaliwszy lampę, zabiera się do szykowania obiadu.
(2.2) Nie byłoby właściwe zabierać się z Poznania nie czekając na twojego brata.
(2.3) Często zabieram się z nimi, gdy jadą samochodem w góry.
(2.4) Widziałaś to?! Krzysiek wyraźnie zabiera się za Jadzię!
składnia:
(1.1) zabierać + B., zabierać komuś + B.; nie zabierać + D.
(1.2-4) zabierać + B.; nie zabierać + D.
(2.1) zabierać się za + B., częściej: zabierać się do + D.
(2.2) zabierać się z + D.
(2.3) zabierać się z + N.
(2.4) zabierać się za + B.
kolokacje:
(1.1) zabierać bogatym
(1.2) zabierać pasażerów
synonimy:
(1.1) odbierać, odejmować, pozbawiać, konfiskować, rekwirować[1]
(1.2) brać
(1.3) chować, sprzątać
(2.2) pot. zmiatać
antonimy:
(1.2) zostawiać
(2.2) zostawać
hiperonimy:
hiponimy:
holonimy:
meronimy:
wyrazy pokrewne:
rzecz. zabieranie n, zabranie n, zabieracz m, zabierak m, zabór m, zaborca m, zabierca m, zaborczość f
czas. zabrać dk.
przym. zabierakowy, zaborczy, zaborowy
przysł. zaborczo
związki frazeologiczne:
zabierać głoszabierać czaszabierać się jak pies do jeżawulg. zabierać dupę w troki
etymologia:
uwagi:
tłumaczenia:
źródła: