cebula

Z Wikisłownika – wolnego słownika wielojęzycznego
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Podobna pisownia Podobna pisownia: Cebulacëbùlačebula

cebula (język polski)[edytuj]

cebule (1.1)
cebule (1.2)
cebule (1.3)
cebula (1.4)
cebula (1.5)
wymowa:
wymowa ?/i, IPA[ʦ̑ɛˈbula], AS[cebula]
znaczenia:

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) bot. pot. cebula jadalna, Allium cepa L.[1], roślina warzywna z rodzaju czosnkowatych o jadalnych podziemnych pędach i zielonych rurkowatych liściach; zob. też cebula zwyczajna w Wikipedii
(1.2) spoż. kulin. jarzyna z rośliny (1.1)
(1.3) bot. część rośliny, przekształcony podziemny pęd o funkcji spichrzowej i przetrwalnikowej; zob. też cebula (botanika) w Wikipedii
(1.4) archit. przedmiot (zwłaszcza kopuła budynku) przypominający kształtem cebulę (1.1)
(1.5) pot. żart. staroświecki zegarek kieszonkowy, najczęściej z dewizką
(1.6) bot. zob. cebula morska
odmiana:
(1.1-6)
przykłady:
(1.2) Drobno posiekaną cebulę usmażyć na złoty kolor.
(1.3) Chciałabym posadzić cebule tulipanów na działce.
(1.4) W oddali widać było cebule cerkwi.
(1.5) Wuj wyjął z kieszonki zegarek, wielką cebulę na złotym łańcuszku.
składnia:
kolokacje:
(1.2) kroić / smażyć / zeszklić cebulę
(1.3) cebula tulipana / lilii / hiacynta / …
(1.4) cebule cerkwi
synonimy:
antonimy:
hiperonimy:
(1.2) warzywo cebulowe[3]
(1.5) zegarek
hiponimy:
(1.2) cebula czerniakowska[4], cebula kutnowska[4], cebula rawska[4], cebula sochaczewska[4], cebula warszawska[4], cebula wolska[4], cebula żytawska[4]; dymka, kartoflanka[5], szalotka
holonimy:
meronimy:
wyrazy pokrewne:
rzecz. cebularz m, cebulowa ż, cebulica ż, Cebulówka ż
zdrobn. cebulka ż
przym. cebulowy, cebulasty, cebulkowaty, cebulkowy, cebulowaty
związki frazeologiczne:
cebula jak w Bełżycachgdyby nie cebule i banie, to by zdechli urzędowianiebrzydzi się jak Żyd cebulądorodny jak cebula z Korczewiawlazł na gruszkę, trząsł pietruszkę, a cebula leciałaubierać się na cebulę
etymologia:
(1.1-2) śwn. Zibelle, Zebulle, niem. Zwiebel[6] < łac.[7]
(1.3-5) od (1.1-2)
uwagi:
(1.3) zobacz też: Indeks:Polski - Botanika
tłumaczenia:
źródła:
  1. Hasło Allium cepa w: Wikispecies – otwarty, wolny katalog gatunków, Wikimedia.
  2. Zygmunt Saloni, Marcin Woliński, Robert Wołosz, Włodzimierz Gruszczyński, Danuta Skowrońska, Słownik gramatyczny języka polskiego na płycie CD, Warszawa, 2012, ISBN 978-83-927277-2-9.
  3. Zofia Dobrakowska-Kopecka, Kazimiera Pyszkowska, Warzywa z mojego ogródka, Państwowe Wydawnictwo Rolnicze i Leśne, Warszawa 1987, s. 106.
  4. 4,0 4,1 4,2 4,3 4,4 4,5 4,6 Zofia Dobrakowska-Kopecka, Kazimiera Pyszkowska, Warzywa z mojego ogródka, Państwowe Wydawnictwo Rolnicze i Leśne, Warszawa 1987, s. 110.
  5. Zofia Dobrakowska-Kopecka, Kazimiera Pyszkowska, Warzywa z mojego ogródka, Państwowe Wydawnictwo Rolnicze i Leśne, Warszawa 1987, s. 111.
  6. Słownik zapożyczeń niemieckich w polszczyźnie, red. Marek Łaziński, s. 43, Warszawa, Wydawnictwo Naukowe PWN, 2008, ISBN 978-83-01-15588-9.
  7. Danuta Buttler, Halina Satkiewicz, Język i my, wydanie I, WSiP, Warszawa 1990, s. 35.