bocian

bocian (język polski)

klekot bociana (1.2)

wymowa:: ^ⓘ, IPA: [ˈbɔt͡ɕãn], AS: [boćãn], zjawiska fonetyczne: zmięk.• nazal.; ^ⓘ

znaczenia:

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

(1.1) ornit. Ciconia^[1] duży ptak brodzący z rodziny bocianów; zob. też bociany (ptaki) w Wikipedii

(1.2) pot. ornit. bocian biały

(1.3) daw. narzędzie tortur krępujące szyję, ręce i stopy; zob. też bocian (narzędzie tortur) w Wikipedii

(1.4) lud. etn. siła odpowiedzialna za narodziny lub pojawienie się dziecka w rodzinie

(1.5) przen. eufem. lub żart. sprawca narodzin, pojawienia się dziecka w rodzinie

odmiana:

(1.1-3)

przypadek	liczba pojedyncza	liczba mnoga
mianownik	bocian	bociany
dopełniacz	bociana	bocianów
celownik	bocianowi	bocianom
biernik	bociana	bociany
narzędnik	bocianem	bocianami
miejscownik	bocianie	bocianach
wołacz	bocianie	bociany

przykłady:: (1.1) Były tam bociany takie same jak nasze europejskie i bociany o wielkim grubym dzióbie zakończonym hakiem (…)^[2]; (1.2) Na łąkę właśnie wróciły bociany.; (1.2) Na naszym kominie klekocze już bocian.; (1.4) Bocian, bocian kiszka, przynieś mi braciszka.; (1.5) Bocian znów przyniósł Jackowi braciszka.

składnia:

kolokacje:: (1.1) gniazdo bociana • klekot bociana • pisklę bociana • przylot / odlot bocianów; (1.5) bocian przyniósł braciszka / dzidziusia / siostrzyczkę

synonimy:: (1.2) pot. pieszcz. bociek; gw. bocion, boción, bociun, bocan, bociąg, bocon, bocoń, boczoń, boćko, boć, busiek, buśko, busion, iwanko, klekotka, klebocon, klobocon, ksiądz wojciech, maciuś, mocian, pocian, sykacz, staś, wojtek, wojtuś, wosio; reg. białost. klekotun; (1.3) córka śmieciarza, kajdany Skeffingtona; (1.4) bociek

antonimy:

hiperonimy:: (1.1) ptak; (1.2) ptak; (1.3) narzędzie tortur

hiponimy:: (1.1) bocian biały, bocian czarny, bocian białobrzuchy, bocian białoszyi, bocian garbaty, bocian czarnodzioby, bocian sinodzioby

holonimy:

meronimy:

wyrazy pokrewne:

rzecz. bocianiątko n, bocianówka ż, Bociany nmos, bocianowate nmos, bocianowce nmos, bocianowiec m, Bocianicha ż, Bocianówko n, Bocianowo n, Bocianek m, bociannik m, Boćki nmos

zdrobn. bocianek m, bociek m, bociuś m

zgrub. bocianisko n

forma żeńska bocianica ż, bocianicha ż

przym. bociani, bocianowaty, boćkowy, bocianowy

związki frazeologiczne:: bocianie gniazdo • deptać jak bocian sałatę • gdzie bocian, tam pokój • mieć mięśnie jak bocian pięty • wierzyć w bociany; zobacz też: przysłowia o bocianie

etymologia:: prasł. *botьjanъ; źródłosłów dla jid. באָטשאַן (boczan) i jid. באָטשן (boczn)

uwagi:: zob. też bociany w Wikipedii; (1.1) zobacz też: Indeks:Polski - Ptaki

tłumaczenia:

angielski: (1.1) stork; (1.2) stork; (1.3) Scavenger's daughter; (1.4) stork
arabski: (1.1) لقلق m
baskijski: (1.2) zikoina, amiamoko
białoruski: (1.1) бацян m, бусел m
bułgarski: (1.1) щъркел m, щърк m, жабар m
chorwacki: (1.1) roda ż
czeski: (1.1) čáp m; (1.2) čáp m, przest. bočan m
dolnołużycki: (1.1) bóśon m
duński: (1.1) stork w
esperanto: (1.1) cikonio
fiński: (1.1) haikara
francuski: (1.1) cigogne ż
galicyjski: (1.1) cegoña ż
górnołużycki: (1.1) baćon m
hebrajski: (1.2) חסידה ż
hiszpański: (1.1) cigüeña ż; (1.3) cigüeña ż
interlingua: (1.1) ciconia
islandzki: (1.1) storkur m
jaćwieski: (1.1) aucm, gars, gerwe, sterkas
jidysz: (1.1) באָטשאַן m (boczan), באָטשן m (boczn), בוטשאַן m (buczan), בושל m (buszl), בושיק m (buszik), samica בושעליכע ż (buszeliche)
kaszubski: (1.2) bòcón m
kataloński: (1.1) cigonya ż
kazachski: (1.1) ләйлек
łaciński: (1.2) ciconia ż
macedoński: (1.1) штрк m
niderlandzki: (1.1) ooievaar m
niemiecki: (1.1) Storch m; (1.2) Storch m, Klapperstorch m, Adebar m, Gevatter Langbein m, Langbein m, Meister Adebar m, Meister Langbein m; (1.3) Storch m
norweski (bokmål): (1.2) stork m
norweski (nynorsk): (1.2) stork m
nowogrecki: (1.1) πελαργός m; (1.2) πελαργός m, λελέκι n
nowopruski: (1.1) gāndars m; (1.2) gāndars m
polski język migowy:
(w zapisie SignWriting)
(1.1)
połabski: (1.1) büťăn m
portugalski: (1.1) cegonha ż
romski: (1.2) kokosturko m
rosyjski: (1.1) а́ист m
serbski: (1.1) рода ż
słowacki: (1.1) bocian m
starogrecki: (1.2) πελαργός m
szwedzki: (1.1) stork w
turecki: (1.2) leylek
ukraiński: (1.1) леле́ка ż, чорногу́з m
węgierski: (1.1) gólya
wilamowski: (1.1) śtuyh́ ż, śtüch ż, śtiöh ż; (1.2) śtuyh́ ż, śtüch ż, śtiöh ż; (1.3) śtuyh́ ż, śtüch ż, śtiöh ż
włoski: (1.1) cicogna ż

źródła:

↑ Hasło „Ciconia” w: Wikispecies – otwarty, wolny katalog gatunków, Wikimedia.
↑ H. Sienkiewicz: W pustyni i w puszczy.

bocian (język słowacki)

wymowa:: ^ⓘ

znaczenia:

rzeczownik, rodzaj męski żywotny

(1.1) ornit. bocian^[1]

odmiana:

przykłady:

składnia:

kolokacje:

synonimy:

antonimy:

hiperonimy:

hiponimy:

holonimy:

meronimy:

wyrazy pokrewne:

rzecz. bocianča n, bocianik m, bocianovité n lm

forma żeńska bocianica ż

przym. bocianí

związki frazeologiczne:

etymologia:: prasł. *botьjanъ

uwagi:

źródła:

↑ Zofia Jurczak-Trojan, Halina Mieczkowska, Elżbieta Orwińska, Maryla Papierz, Słownik słowacko-polski, t. I, A-Ô, TAiWPN Universitas, Kraków 2005, ISBN 83-242-0569-1, s. 41.

[Ciconia-1] Hasło „Ciconia” w: Wikispecies – otwarty, wolny katalog gatunków, Wikimedia.

[2] H. Sienkiewicz: W pustyni i w puszczy.

[Ss-p-3] Zofia Jurczak-Trojan, Halina Mieczkowska, Elżbieta Orwińska, Maryla Papierz, Słownik słowacko-polski, t. I, A-Ô, TAiWPN Universitas, Kraków 2005, ISBN 83-242-0569-1, s. 41.

[1]

[2]

[1]