Jerzy

Z Wikisłownika – wolnego, wielojęzycznego słownika
Skocz do: nawigacja, szukaj

Jerzy (język polski)[edytuj]

wymowa:
IPA[ˈjɛʒɨ], AS[i ̯ežy] wymowa ?/i
znaczenia:

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

(1.1) imię męskie; zob. też Jerzy w Wikipedii
odmiana:
(1.1)
przykłady:
(1.1) Mam na imię Jerzy i jestem matematykiem z Poznania.
(1.1) Jerzy Popiełuszko, błogosławiony, ksiądz i duszpasterz ludzi pracy (…), bronił prawa do życia w wolności i sprawiedliwości oraz protestował przeciw aktom bezprawia i przemocy[3].
(1.1) W polskim Kościele katolickim na 24 kwietnia przypada wspomnienie św. Jerzego, patrona żołnierzy, harcerzy, skautów, rycerzy i rolników oraz chroniącego od chorób skóry.
(1.1) Jerzowie dzień swego patrona, czyli imieniny, obchodzą 23 kwietnia.
składnia:
kolokacje:
(1.1) krzyż świętego Jerzegopan Jerzy • brat / kuzyn / wujek / dziadek Jerzy • mężczyzna imieniem (o imieniu) Jerzy • święty / błogosławiony Jerzy • mieć na imię / nosić imię / używać imienia Jerzy • dać na imię / nadać imię / ochrzcić imieniem Jerzy • otrzymać / dostać / przybrać imię Jerzy • dzień imienin / imieniny Jerzego • na Jerzego (o dniu)
synonimy:
(1.1) rzad. war. Jur[4]; zdrobn. Jerzyk, Jurek[4][5], Jureczek, Juruś, Jurcyś; st.pol. Jurzy[5], Jirzy[5]; zdrobn. st.pol. Jurzyk[5], Jurk[5], Jurko[5], Jura[5], Irzyk[5], Hirzyk[5]
antonimy:
hiperonimy:
(1.1) imię
hiponimy:
holonimy:
meronimy:
wyrazy pokrewne:
rzecz. Jerzowa f, Jerzówna f, Jerzostwo lm m.-os., Jurkowa f, Jurkówna f, Jureczkowa f, Jureczkówna f, Jurecki m.-os., Jurecka f, Jurki nm.-os., Jurów mrz, Jurowce nm.-os., jerzyk mzw
zdrobn. Jerzyk m.-os., Jurek m.-os., Jureczek m.-os., Juruś m.-os., Jurcyś m.-os.
st.pol. Jurzyk m.-os., Jurk m.-os., Jurko m.-os., Jura m.-os., Irzyk m.-os., Hirzyk m.-os.
st.pol. Jurzy m.-os., Jirzy m.-os.
forma żeńska Georgina f
przym. Jerzowy, Jurowy, Jurkowy, Jureczkowy, Jurusiowy, jerzykowy
zob. Jur
związki frazeologiczne:
przysłowia: gdy na święty Jerzy jeszcze nie rozkwita, niech się cieszy stary, młody, chłop i kobietagdy święty Jerzy na białym koniu bieży, piękną wiosnę zapowiadaJerzego idź siać w niegokiedy Jerzy pogodą częstuje, wnet się pogoda zepsujekiedy Jerzy skryje wronę w życie, będzie zboża obficiena święty Jerzy nie trzeba koniom owsana święty Jerzy każdy chłop się jeżyna święty Jerzy rosa, nie trzeba koniom owsana święty Jerzy trawa się pierzysprawiedliwy jak świętego Jerzego końświęty Jerzy trawom burzy
etymologia:
(1.1) łac. Georgius < gr. Γεώργιος (Georgios)[5][6] < gr. γεωργός (georgos) → rolnik
uwagi:
zob. też Jerzy w Wikicytatach
(1.1) por. Jur; zobacz też: Indeks:Polski - Imiona
tłumaczenia:
źródła:
  1. 1,0 1,1 publikacja w otwartym dostępie – możesz ją przeczytać Hasło Jerzy w: Zygmunt Saloni, Włodzimierz Gruszczyński, Marcin Woliński, Robert Wołosz, Danuta Skowrońska, Słownik gramatyczny języka polskiego — wersja online.
  2. publikacja w otwartym dostępie – możesz ją przeczytać Porada „imiona w liczbie mnogiej” w: Poradnia Językowa PWN.
  3. Hasło Popiełuszko Jerzy w: Encyklopedia PWN Online, Wydawnictwo Naukowe PWN.
  4. 4,0 4,1 Jur w: Rada Języka Polskiego.
  5. 5,0 5,1 5,2 5,3 5,4 5,5 5,6 5,7 5,8 5,9 publikacja w otwartym dostępie – możesz ją przeczytać Porada „Jurek i Jerzy” w: Poradnia Językowa PWN.
  6. Jan Miodek, Słownik ojczyzny polszczyzny, oprac. Monika Zaśko-Zielińska, Tomasz Piekot, wydawnictwo Europa, Wrocław 2002, s. 277.