zdradzać

Z Wikisłownika – wolnego, wielojęzycznego słownika

[edytuj] zdradzać (język polski)


wymowa: IPA: [ˈzdraʣ̑aʨ̑], AS: [zdraʒać]
znaczenia:
czasownik przechodni

(1.1) o sekrecie, tajemnicy: wyjawiać, mówić komuś, często niepowołanemu
(1.2) łamać dane komuś słowo, obietnicę; wykonywać coś, co może być traktowane jako złamanie takiej obietnicy; także porzucać swoje ideały
(1.3) złamać przysięgę wierności w małżeństwie, zwykle przez odbycie stosunku seksualnego z inną osobą niż mąż/żona
(1.4) mimowolnie wykazywać pewne cechy

odmiana: (1) zdradz|ać, koniugacja I; aspekt dokonany zdradz|ić, koniugacja VIa z różnicami: bez zmiękczeń: czas przyszły 1 os. lp, 3 os. lm, forma bezos. czasu przeszłego, imiesłowy przymiotnikowe przeszłe (zdradzę, zdradzą, zdradzono, zdradzony itd.); tryb rozkazujący zdradź, zdradźmy, zdradźcie przykłady:

(1.1) Pułkownik zdradził obcemu szpiegowi plany rozmieszczenia artylerii.
(1.2) Generał zdradził króla i przeszedł na stronę wroga.
(1.3) Zdradzał swoją żonę z każdą napotkaną kobietą.
(1.4) Od dzieciństwa zdradza zainteresowanie przedmiotami ścisłymi.

składnia: (1.1) zdradzać +C.  +B.  (nie zdradzać +D. ); (1.2-3) zdradzać +B. , nie ~ać +D. 
kolokacje: (1.1) zdradzać komuś sekret/tajemnicę/...; (1.2) zdradzać ojczyznę/przyjaciela/króla/... dla pieniędzy/korzyści/...; (1.3)
synonimy: (1.1) wyjawiać, wygadywać, sypać, paplać; (1.3) przyprawić komuś rogi
antonimy: (1.1) utajniać; (1.2-3) być wiernym/wierną
wyrazy pokrewne: (1) rzecz.  zdradzanie/zdradzenie, zdrajca, zdrajczyni; zdrada; (1.2) przym.  zdradziecki, zdradliwy
związki frazeologiczne:
etymologia:
uwagi: tłumaczenia:

Źródło „http://pl.wiktionary.org/wiki/zdradza%C4%87”