piec

Z Wikisłownika – wolnego, wielojęzycznego słownika

[edytuj] piec (język polski)


wymowa: IPA: [pʲɛʦ]
znaczenia:
rzeczownik, rodzaj męski

(1.1) budowla lub konstrukcja przeznaczona do spalania czegoś; zob.  też piec w Wikipedii

czasownik przechodni

(2.1) poddawać coś (zwykle żywność) działaniu wysokiej temperatury (powyżej 100°C (=stu stopni Celsjusza)) bez udziału wody

czasownik nieprzechodni

(3.1) powodować ból odbierany jako gorące swędzenie
(3.2) działać na coś wysoką temperaturą

odmiana: (1.1) piec, ~a, ~owi, ~, ~em, ~u, ~u; lm  ~e, ~y, ~om, ~e, ~ami, ~ach, ~e; (2) piec, koniugacja XI z różnicami: czas teraźniejszy 1 osoba lp  i 3 osoba lm , wszystkie osoby czasu przeszłego i trybu przypuszczającego, oraz imiesłowy czynne lm  c→k (piekę, pieką, piekłaś, piekły, piekący itd.), pozostałe osoby czasu teraźniejszego, forma bezosobowa czasu przeszłego, tryb rozkazujący, imiesłowy bierne c→cz (pieczesz, piecze, pieczono, piecz, pieczony itd.); aspekt dokonany upiec, z odmianą jw.; (3) jak (2), bez aspektu dokonanego
przykłady:

(1.1) Dorzuć węgla do pieca, ogień przygasa.
(2.1) Babcia upiekła makowca.
(3.1) Od patrzenia w monitor pieką mnie oczy.
(3.2) W południe słońce okropnie piekło i było bardzo duszno.

składnia: (2) piec +B. , nie piec +D. ; (3) piec +B. , nie piec +D. 
kolokacje: (1.1) palić coś w piecu; wrzucać coś do pieca; palenisko pieca; wielki piec, piec indukcyjny, piec łukowy; (2.1) piec ciasto/mięso/...;
synonimy:
antonimy: (2.1) dusić, smażyć
wyrazy pokrewne: (1.1) zdrobn.  piecyk; przym.  piecowy; (2) rzecz.  pieczenie/upieczenie, pieczeń, pieczyste, piekarnia; czas.  opiekać/opiec, przypiekać/przypiec, wypiekać/wypiec, upiekać/upiec (się); (3.1) rzecz.  pieczenie, piekło
związki frazeologiczne:
etymologia:
uwagi: (3) czasowniki nieprzechodnie (nie tworzą strony biernej), ale rządzą dopełnieniem jak czasownik przechodni (zobacz składnia)
tłumaczenia:

Źródło: „http://pl.wiktionary.org/wiki/piec”
W innych językach