luty
Z Wikisłownika – wolnego, wielojęzycznego słownika
[edytuj] luty (język polski)
wymowa: IPA: /lutɨ/ wymowa
znaczenia:
rzeczownik, rodzaj męski
- (1.1) drugi miesiąc w roku (wg kalendarza gregoriańskiego i juliańskiego)
rzeczownik, rodzaj męski
przymiotnik
odmiana: (1.1) lp lut|y, ~ego, ~emu, ~y, ~ym, ~ym, ~y; lm ~e, ~ych, ~ym, ~e, ~ymi, ~ych, ~e; (3) lp lut|y m, ~a f, ~e n; lm luci mosob., ~e nmosob. przykłady:
- (1.1) Luty jest najkrótszym miesiącem w roku.
składnia:
kolokacje: (1.1) w lutym; drugiego lutego; (3.1) luta zima; luty wicher; (3.2) luty rycerz, luty zwierz
synonimy: (1.1) daw. sieczeń, daw. strąpacz, daw. jacień, reg. mięsopustnik, reg. miesopustnik, reg. niesopustnik
antonimy:
wyrazy pokrewne: (1.1) przym. lutowy
związki frazeologiczne: zob. też: przysłowia o miesiącach
etymologia: w polszczyźnie w znaczeniu (1.1) od XIV w.[1]; (1.1) od przymiotnika luty (3.1-2), a ten od prasł. *ľutъ (stogi, okrutny, dziki; ostry, piekący)[1]; inne, dawne nazwy drugiego miesiąca w roku to, za Taszyckim[2]: jacień, styczeń, sieczeń, strąpacz, za Karłowiczem: mięsopustnik, miesopustnik, niesopustnik[3]
uwagi: zobacz też: styczeń ~ luty ~ marzec ~ kwiecień ~ maj ~ czerwiec ~ lipiec ~ sierpień ~ wrzesień ~ październik ~ listopad ~ grudzień tłumaczenia:
- abchaski: (1.1) жәабран
- adygejski: (1.1) мэзай
- afrykanerski: (1.1) februarie
- albański: (1.1) shkurt
- angielski: (1.1) February
- arabski: (1.1) فبراير (fibrá:yir)
- aragoński: (1.1) febrero
- baskijski: (1.1) otsail
- białoruski: (1.1) люты m
- bretoński: (1.1) C'hwevrer miz C'hwevrer
- bułgarski: (1.1) февруари m
- chiński: (1.1) 二月
- chorwacki: (1.1) veljača
- czeski: (1.1) únor m
- czuwaski: (1.1) нарӑс
- dolnołużycki: (1.1) februar m, swěckowny
- duński: (1.1) februar
- esperanto: (1.1) februaro
- fiński: (1.1) helmikuu
- francuski: (1.1) février m
- fryzyjski: (1.1) febrewaris, sellemoanne
- górnołużycki: (1.1) februar, mały róžk
- grecki: (1.1) Φεβρουάριος m, Φλεβάρης m
- gruziński: (1.1) თებერვალი (theberwali)
- hawajski: (1.1) Pepeluali
- hebrajski: (1.1) פברואר m (februar)
- hindi: (1.1) फरवरी (pharvarī)
- hiszpański: (1.1) febrero
- holenderski: (1.1) februari
- ilokano: (1.1) Pebrero
- indonezyjski: (1.1) februari
- interlingua: (1.1) februario
- islandzki: (1.1) febrúar
- japoński: (1.1) 2月 (にがつ, nigatsu)
- jidysz: (1.1) פֿעברואַר (februar)
- kaszubski: (1.1) gromicznik
- kataloński: (1.1) febrer m
- koreański: (1.1) 이월
- litewski: (1.1) vasaris
- łaciński: (1.1) Februarius
- łotewski: (1.1) februāris
- maltański: (1.1) Frar
- mandżurski: (1.1) (juwe biya)
- maoryski: (1.1) pepuere
- niemiecki: (1.1) Februar m
- norweski (bokmål): (1.1) februar
- ormiański: (1.1) փետրվար (petrvar)
- perski: (1.1) فوریه (fewrie)
- portugalski: (1.1) fevereiro
- rosyjski: (1.1) февраль m
- rumuński: (1.1) februarie
- slovio: (1.1) Februar (Фебруар)
- słowacki: (1.1) február m
- szwedzki: (1.1) februari
- turecki: (1.1) şubat
- ukraiński: (1.1) лютий m
- węgierski: (1.1) február
- włoski: (1.1) febbraio m
źródła:
- ↑ 1,0 1,1 Wiesław Boryś, Słownik etymologiczny języka polskiego, s. 291, Kraków, Wydawnictwo Literackie, 2006. ISBN 83-08-03648-1.
- ↑ rozdział XXIII, Nazwy miesięcy w: Najdawniejsze zabytki języka polskiego, oprac. Witold Taszycki, s. 136-137, Wrocław, Zakład Narodowy im. Ossolińskich, 1976.
- ↑ hasło mięsopustnik w: Słownik języka polskiego, red. Jan Karłowicz, Adam Kryński, Władysław Niedźwiedzki, t. II, s. 975, Warszawa 1900–1927.