krzyż
Z Wikisłownika – wolnego, wielojęzycznego słownika
[edytuj] krzyż (język polski)
- znaczenia:
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
- (1.1) konstrukcja, figura geometryczna, lub znak złożony z dwóch linii przecinających się pod kątem prostym; zob. też krzyż w Wikipedii
- (1.2) order w takim kształcie
- (1.3) anat. część kręgosłupa
- (1.4) przen. cierpienie, trudności
- (1.5) symbol chrześcijaństwa
- odmiana:
- (1.1-5)
przypadek liczba pojedyncza liczba mnoga mianownik krzyż krzyże dopełniacz krzyża krzyży/krzyżów celownik krzyżowi krzyżom biernik krzyż krzyże narzędnik krzyżem krzyżami miejscownik krzyżu krzyżach wołacz krzyżu krzyże
- przykłady:
- (1.1) Prawie każdy kościół jest zbudowany na planie krzyża.
- (1.2) Prezydent wręczył weteranowi Krzyż Zasługi.
- (1.3) Dziadek znowu odczuwa bóle w krzyżu.
- (1.4) Śmierć całej rodziny była dla niego prawdziwym krzyżem od losu.
- składnia:
- kolokacje:
- (1.1) krzyż grecki, krzyż łaciński, krzyż maltański, krzyż Patee, krzyż Atlantów, krzyż św. Andrzeja, krzyż św. Jerzego, krzyż harcerski
- (1.3) łamanie w krzyżu
- (1.4) krzyż Pański
- antonimy:
- wyrazy pokrewne:
- rzecz. krzyżak m, skrzyżowanie n, krzyżówka f, krzyżak m, krzyżowiec m, krzyżownica f, krzyżodziób m
- czas. krzyżować, krzyżować się, skrzyżować, ukrzyżować
- przym. krzyżowy
- przysł. krzyżowo
- związki frazeologiczne:
- na krzyż • jak z krzyża zdjęty • Czerwony Krzyż • krzyżowy ogień • krzyż na drogę • droga krzyżowa • Krzyż Południa
- etymologia:
- (1.4) śmierć Jezusa Chrystusa (zob. w Wikipedii Jezus Chrystus)
- tłumaczenia:
- angielski: (1.1) cross; (1.2) Cross; (1.3) lower back, sacrum
- arabski: (1.1) صليب
- azerski: (1.1) xaç
- baskijski: (1.1) gurutze
- białoruski: (1.1) крыж m
- bułgarski: (1.1) кръст m
- chorwacki: (1.1-2, 4) križ m
- czeski: (1.1) kříž m
- dolnołużycki: (1.1) kśica f
- duński: (1.1,4) kors n
- esperanto: (1) kruco
- estoński: (1.1) rist
- fiński: (1.1) risti
- francuski: (1.1-2,4) croix f; (1.3) sacrum m, lombes
- górnołużycki: (1.1) křiž m
- hawajski: (1.1) keʻa
- hiszpański: (1.1,2,4) cruz f; (1.3) lomo m
- islandzki: (1.1-2, 4) kross m
- kurdyjski: (1.1) xaç
- litewski: (1.1) kryžius m
- łaciński: (1.1-2) crux, -cis f
- łotewski: (1.1) krustus
- niemiecki: (1.1-3) Kreuz n
- nowogrecki: (1.1,2,4) σταυρός; (1.3) ιερό οστό n, μέση f
- polski język migowy:
(w zapisie )
- rosyjski: (1.1, 1.4) крест m; (1.3) крестец m
- suahili: (1.1) msalaba
- szwedzki: (1.1,4) kors n
- ukraiński: (1.1) хрест m
- węgierski: (1.1) kereszt; (1.3) keresztcsont
- wilamowski: (1.1-3) krojc m
- włoski: (1.1) croce f
- źródła: