koło

koło (język polski)

koło (1.1)

koło (1.3)

koło (1.6)

wymowa:

wymowa, IPA: [ˈkɔwɔ], AS: [kou̯o]

znaczenia:

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) geom. geometria okrąg wraz z jego wnętrzem; zob. zobacz też koło w Wikipedii

(1.2) pot. potocznie linia o kształcie brzegu koła (1.1), okrąg

(1.3) przedmiot o takim kształcie, zwykle część maszyny lub urządzenia, zwłaszcza pojazdu; zob. zobacz też koło (technika) w Wikipedii

(1.4) określona grupa osób, stowarzyszenie ludzi o podobnych celach

(1.5) reg. śl. regionalizm śląski rower

(1.6) forma zabawy lub tańca, gdy uczestnicy trzymają się za ręce

przyimek

(2.1) obok, przy, blisko czegoś

(2.2) około

odmiana:

(1.1-6)

 

przypadek	liczba pojedyncza	liczba mnoga
mianownik	koło	koła
dopełniacz	koła	kół
celownik	kołu	kołom
biernik	koło	koła
narzędnik	kołem	kołami
miejscownik	kole	kołach
wołacz	koło	koła

(2.1-2) nieodm. nieodmienny

przykłady:

(1.1) Jaki jest wzór na pole koła?

(1.2) Procesja zatoczyła koło wokół rynku i skierowała się w stronę kościoła.

(1.3) Samochód ma cztery koła.

(1.4) Koło naukowe studentów socjologii zaprasza na wykład.

(1.5) Jechołech do cia na kole. (sic) (pisownia oryginalna)

(2.1) Sklep jest zaraz koło przystanku.

składnia:

kolokacje:

(1.1) koło opisane na wielokącie • odcinek koła • wycinek koła

(1.2) koła biegunowe • koła podbiegunowe • koła polarne • koło godzinne • koło horyzontu • zataczać koło

(1.3) geometria kół • koło samochodu / roweru • ramię koła • koło zębate • koło zapasowe • koło jezdne • koło ogonowe • koło polowe • koło wodne • koło młyńskie • koło garncarskie • koło transmisyjne • koło zamachowe • koło rozpędowe • jałowe koło • koło łopatkowe • koło sterowe • łamać kołem

(1.4) koło przyjaciół / znajomych • koło łowieckie / polityczne / naukowe • koło gospodyń wiejskich • koło generalne • koło rycerskie

synonimy:

(1.2) okrąg, krąg

(1.4) krąg, grono

antonimy:

wyrazy pokrewne:

rzecz. rzeczownik koleina f rodzaj żeński, kołowanie n rodzaj nijaki, kolarstwo n rodzaj nijaki, kolarz m rodzaj męski, zakole n rodzaj nijaki

zdrobn. zdrobniale kółko n rodzaj nijaki, kółeczko n rodzaj nijaki

czas. czasownik kołować, skołować

przym. przymiotnik kołowy

przysł. przysłówek kołem

przyim. przyimek wokół

związki frazeologiczne:

koło fortuny • w koło

(1.1) kwadratura koła

(1.2) błędne koło

(1.3) koło ratunkowe • piąte koło u wozu • w koło Macieju

etymologia:

(1.5) niem. niemiecki Rad - przetłumaczone zostało znaczenie pierwotne (koło) zamiast znaczenia pochodnego (rower)

uwagi:

zob. zobacz też koło (ujednoznacznienie) w Wikipedii

tłumaczenia:

(1.5) zobacz listę tłumaczeń w haśle: rower

(2.2) zobacz listę tłumaczeń w haśle: około

• angielski: (1.1) disk, disc, nie circle; (1.2) circle, ring; (1.3) wheel; (1.4) circle; (2.1) close to, near
• arabski: (1.1) دائرة f rodzaj żeński; (1.3) عجلة f rodzaj żeński, دولاب m rodzaj męski
• baskijski: (1.3) gurpil
• czeski: (1.1) kruh m rodzaj męski; (1.2) kolo n rodzaj nijaki; (1.3) kolo n rodzaj nijaki
• dolnołużycki: (1.1) koło n rodzaj nijaki, kólaso n rodzaj nijaki; (1.2) kólaso n rodzaj nijaki; (1.3) kólaso n rodzaj nijaki
• duński: (1.1) cirkel; (1.3) hjul n rodzaj nijaki
• esperanto: (1.3) rado
• fenicki: (1.3) 𐤂𐤋𐤂𐤋
• francuski: (1.1) disque m rodzaj męski; (1.2) cercle m rodzaj męski; (1.3) roue f rodzaj żeński; (1.4) cercle m rodzaj męski
• górnołużycki: (1.3) koleso n rodzaj nijaki, koło n rodzaj nijaki
• hiszpański: (1.1) círculo m rodzaj męski; (1.2) círculo m rodzaj męski; (1.3) rueda f rodzaj żeński; (1.4) círculo m rodzaj męski; (2.1) cerca; (2.2) cerca
• japoński: (1.1) 円; (1.2) 丸 (まる); (1.3) 車輪, ウィール, ホイール
• jidysz: (1.3) ראָד n rodzaj nijaki (rod)
• niemiecki: (1.1) Kreis m rodzaj męski; (1.2) Kreis m rodzaj męski; (1.3) Rad n rodzaj nijaki; (1.4) Kreis m rodzaj męski
• nowogrecki: (1.1) κύκλος m rodzaj męski; (1.2) κύκλος m rodzaj męski; (1.3) ρόδα f rodzaj żeński, τροχός m rodzaj męski; (1.4) κύκλος m rodzaj męski; (2.1) δίπλα, δίπλα; (2.2) γύρω, περίπου
• polski język migowy:
  (w zapisie SignWriting)

  (1.1-2) ; (1.3) koła:
• sanskryt: (1.1) मण्डलक
• staropolski: (1.2) cerkiel
• szwedzki: (1.3) hjul n rodzaj nijaki; (1.4) cirkel w rodzaj wspólny
• tybetański: འཁོར་ལོ
• ukraiński: (1.1) коло n rodzaj nijaki, круг m rodzaj męski; (1.2) коло n rodzaj nijaki, круг m rodzaj męski; (1.3) колесо n rodzaj nijaki, коло n rodzaj nijaki, круг m rodzaj męski; (1.4) коло n rodzaj nijaki, круг m rodzaj męski; (2.1) коло
• wilamowski: (1.3) rōt n rodzaj nijaki

źródła: