chować

chować (język polski)

kobieta chowa (1.1) twarz

wiewiórka chowa (1.1) zapasy

rodzina chowa (1.2) zmarłego

rodzice chowają (1.3) trójkę dzieci

kwoka chowa (1.3) pisklęta

farmerzy chowają (1.4) owce

paintballista chowa się (2.1) przed przeciwnikiem

wymowa:

IPA: [ˈxɔvaʨ̑], AS: [χovać] wymowa

znaczenia:

czasownik przechodni niedokonany

(1.1) ukrywać kogoś / coś przed kimś

(1.2) grzebać zmarłych

(1.3) pielęgnować, wychowywać

(1.4) hodować

czasownik zwrotny niedokonany chować się

(2.1) ukrywać się przed kimś

(2.2) przest. przestarzałe, przestarzały wychowywać się

odmiana:

(1.1-4) koniugacja I

 

forma		liczba pojedyncza			liczba mnoga
		1 os.	2 os.	3 os.	1 os.	2 os.	3 os.
bezokolicznik		chować
czas teraźniejszy		chowam	chowasz	chowa	chowamy	chowacie	chowają
czas przeszły	m	chowałem	chowałeś	chował	chowaliśmy	chowaliście	chowali
	f	chowałam	chowałaś	chowała	chowałyśmy	chowałyście	chowały
	n	chowałom (forma potencjalna)	chowałoś (forma potencjalna)	chowało
pozostałe formy czas przyszły m będę chował, będę chować będziesz chował, będziesz chować będzie chował, będzie chować będziemy chowali, będziemy chować będziecie chowali, będziecie chować będą chowali, będą chować f będę chowała, będę chować będziesz chowała, będziesz chować będzie chowała, będzie chować będziemy chowały, będziemy chować będziecie chowały, będziecie chować będą chowały, będą chować n będę chowało (forma potencjalna), będę chować będziesz chowało, będziesz chować będzie chowało, będzie chować czas zaprzeszły m chowałem był chowałeś był chował był chowaliśmy byli chowaliście byli chowali byli f chowałam była chowałaś była chowała była chowałyśmy były chowałyście były chowały były n chowałom było (forma potencjalna) chowałoś było (forma potencjalna) chowało było forma bezosobowa czasu przeszłego chowano tryb rozkazujący – chowaj niech chowa chowajmy chowajcie niech chowają tryb przypuszczający m chowałbym, byłbym chował chowałbyś, byłbyś chował chowałby, byłby chował chowalibyśmy, bylibyśmy chowali chowalibyście, bylibyście chowali chowaliby, byliby chowali f chowałabym, byłabym chowała chowałabyś, byłabyś chowała chowałaby, byłaby chowała chowałybyśmy, byłybyśmy chowały chowałybyście, byłybyście chowały chowałyby, byłyby chowały n chowałobym, byłobym chowało (formy potencjalne) chowałobyś, byłobyś chowało (formy potencjalne) chowałoby, byłoby chowało imiesłów przymiotnikowy czynny m chowający, niechowający f chowająca, niechowająca chowające, niechowające n chowające, niechowające imiesłów przymiotnikowy bierny m chowany chowani f chowana chowane n chowane imiesłów przysłówkowy współczesny chowając, nie chowając rzeczownik odczasownikowy chowanie, niechowanie

(2.1-2) koniugacja I

 

forma		liczba pojedyncza			liczba mnoga
		1 os.	2 os.	3 os.	1 os.	2 os.	3 os.
bezokolicznik		chować się
czas teraźniejszy		chowam się	chowasz się	chowa się	chowamy się	chowacie się	chowają się
czas przeszły	m	chowałem się	chowałeś się	chował się	chowaliśmy się	chowaliście się	chowali się
	f	chowałam się	chowałaś się	chowała się	chowałyśmy się	chowałyście się	chowały się
	n	chowałom się (forma potencjalna)	chowałoś się (forma potencjalna)	chowało się
pozostałe formy czas przyszły m będę się chował, będę się chować będziesz się chował, będziesz się chować będzie się chował, będzie się chować będziemy się chowali, będziemy się chować będziecie się chowali, będziecie się chować będą się chowali, będą się chować f będę się chowała, będę się chować będziesz się chowała, będziesz się chować będzie się chowała, będzie się chować będziemy się chowały, będziemy się chować będziecie się chowały, będziecie się chować będą się chowały, będą się chować n będę się chowało (forma potencjalna), będę się chować będziesz się chowało, będziesz się chować będzie się chowało, będzie się chować czas zaprzeszły m chowałem się był chowałeś się był chował się był chowaliśmy się byli chowaliście się byli chowali się byli f chowałam się była chowałaś się była chowała się była chowałyśmy się były chowałyście się były chowały się były n chowałom się było (forma potencjalna) chowałoś się było (forma potencjalna) chowało się było forma bezosobowa czasu przeszłego chowano się tryb rozkazujący – chowaj się niech się chowa chowajmy się chowajcie się niech się chowają tryb przypuszczający m chowałbym się, byłbym się chował chowałbyś się, byłbyś się chował chowałby się, byłby się chował chowalibyśmy się, bylibyśmy się chowali chowalibyście się, bylibyście się chowali chowaliby się, byliby się chowali f chowałabym się, byłabym się chowała chowałabyś się, byłabyś się chowała chowałaby się, byłaby się chowała chowałybyśmy się, byłybyśmy się chowały chowałybyście się, byłybyście się chowały chowałyby się, byłyby się chowały n chowałobym się, byłobym się chowało (formy potencjalne) chowałobyś się, byłobyś się chowało (formy potencjalne) chowałoby się, byłoby się chowało imiesłów przymiotnikowy czynny m chowający się, niechowający się f chowająca się, niechowająca się chowające się, niechowające się n chowające się, niechowające się imiesłów przymiotnikowy bierny m chowany chowani f chowana chowane n chowane imiesłów przysłówkowy współczesny chowając się, nie chowając się rzeczownik odczasownikowy chowanie się, niechowanie się

przykłady:

(1.1) Andrzej chował przed rodzicami zdjęcia gołych kobiet pod swoim łóżkiem.

(1.2) Rodzina i przyjaciele chowali zmarłego w ciszy.

(1.3) Katarzyna chowała dziecko swojej zmarłej siostry.

(2.1) Jurek chował się pod kocem.

(2.2) Jurek chował się na wsi.

składnia:

(1.1) chować + B. biernik

(1.2) chować + B. biernik

(1.3) chować + B. biernik

(2.1) chować się przed + N. narzędnik • chować się w / pod + N. narzędnik

(2.1) chować się u + D. dopełniacz

kolokacje:

(1.1) chować pieniądze / list / uciekiniera / … • chować przed złodziejem / żoną / policją • chować w domu / w schowku / w skrytce

(1.2) chować na cmentarzu / w krypcie / w mauzoleum • chować zmarłego

(1.3) chować dzieci / pisklęta

(1.4) chować kury / świnie / kaczki

(2.1) chować się przed mafią / zemstą / wrogiem / rozgłosem / wierzycielami

(2.2) chować się u dziadków / krewnych • chować się na wsi / w mieście / na prowincji

synonimy:

(1.1) ukrywać, zatajać, kitrać

(1.3) wychowywać, hodować

antonimy:

(1.1) wyjmować, wyjawiać, pokazywać

wyrazy pokrewne:

rzecz. rzeczownik chów m rodzaj męski, schowanko n rodzaj nijaki, schowek m rodzaj męski, zachowek m rodzaj męski, pochówek m rodzaj męski, wychowanek m rodzaj męski, chowaniec m rodzaj męski, wychowanka f rodzaj żeński, przychówek m rodzaj męski, wychowanie n rodzaj nijaki, chowanie n rodzaj nijaki

czas. czasownik przechowywać, dk. aspekt dokonany schować, dk. aspekt dokonany pochować, dk. aspekt dokonany wychować, ndk. aspekt niedokonany wychowywać, dk. aspekt dokonany odchować, ndk. aspekt niedokonany odchowywać, dk. aspekt dokonany podchować, ndk. aspekt niedokonany podchowywać, ndk. aspekt niedokonany uchować, ndk. aspekt niedokonany dochować, ndk. aspekt niedokonany dochowywać

przym. przymiotnik pochówkowy, wychowawczy

związki frazeologiczne:

(1.1) gra w chowanego • chować głowę w piasek • chować urazę

etymologia:

uwagi:

tłumaczenia:

• angielski: (1.1) hide, stow; (1.2) bury, inter; (1.3) bring up
• arabski: (1.1) خمر
• dolnołużycki: (1.1) chowaś
• duński: (1.1) gemme, skjule; (1.2) begrave
• esperanto: (1.1) kaŝi; (1.2) enterigi, entombigi
• francuski: (1.1) cacher; (1.2) enterrer; (1.3) élever
• górnołużycki: (1.1) chować
• hiszpański: (1.1) esconder, ocultar, guardar; (1.2) enterrar; (1.3) criar
• interlingua: (1.1) abstruder
• niemiecki: (1.1) verstecken, verbergen; (1.2) begraben; (1.3) erziehen
• norweski (bokmål): (1.1) gjemme
• polski język migowy:
  (w zapisie SignWriting)

  (1.1) ; (2.1)
• portugalski: (1.2) enterrar
• rosyjski: (1.1) прятать; (1.2) хоронить; (1.3) расти
• suahili: (1.1) ficha
• tetum: (1.1) hakoi
• włoski: (1.1) nascondere

źródła: