boleć

boleć (język polski)

zastrzyk boli (1.1)

wymowa:

IPA: [ˈbɔlɛʨ̑], AS: [boleć] wymowa

znaczenia:

czasownik nieprzechodni

(1.1) być źródłem bólu

(1.2) sprawiać ból w znaczeniu psychicznym, martwić, smucić

(1.3) martwić się, cierpieć, smucić się

odmiana:

(1.1-2) bol|eć, koniugacja VIIa

(1.3) bol|eć, koniugacja III

przykłady:

(1.1) Od wczoraj boli ją ręka.

(1.2) Bolą mnie jej ostre słowa.

(1.3) Natomiast boleję nad twym grubiaństwem, a gdyby niewdzięczność ludzka mogła mnie jeszcze dziwić, dziwiłbym się twej niewdzięczności. (H. Sienkiewicz: Quo vadis)

składnia:

(1.1-2) boleć +B. biernik, nie boleć +D. dopełniacz

(1.3) boleć nad +N. narzędnik

kolokacje:

(1.1) ręka/noga/serce boli kogoś

synonimy:

antonimy:

wyrazy pokrewne:

rzecz. rzeczownik ból, bolączka, boleść

czas. czasownik pobolewać, ubolewać

przym. przymiotnik bolesny

przysł. przysłówek boleśnie

związki frazeologiczne:

niech cię głowa o to nie boli • na to biją, żeby bolało • od przybytku głowa nie boli • zjesz beczkę soli, nim poznasz, co mnie boli

etymologia:

(1.1) zobacz ból

uwagi:

(1.1) czasownik rządzi biernikiem (zaprzeczony dopełniaczem), ale nie tworzy strony biernej; zamiast rzeczownika odczasownikowego („bolenie”) używa się raczej słowa „ból”

tłumaczenia:

• angielski: (1.1) hurt, ache
• arabski: (1.1) ألم ,وجع
• azerski: (1.1) ağrımaq
• bułgarski: (1.1) боля
• dolnołużycki: (1.1) bóleś
• duński: (1.1) gøre ondt, smerte, værke
• esperanto: (1.1) dolori
• francuski: (1.1) avoir mal, faire mal
• hawajski: (1.1) ʻeha
• hiszpański: (1.1) doler
• jidysz: (1.1) וויי טאָן (wej ton)
• niemiecki: (1.1) wehtun, schmerzen
• nowogrecki: (1.1) πονώ
• polski język migowy:
  (w zapisie SignWriting)

  (1.1)
• rosyjski: (1.1) болеть
• szwedzki: (1.1) smärta, göra ont, spränga, (o bardziej uproczywym bólu) värka
• ukraiński: (1.1) боліти
• wilamowski: (1.1) wej tüt
• włoski: (1.1) dolere, aver male, far male

źródła: