boleć
Z Wikisłownika – wolnego, wielojęzycznego słownika
zobacz też: bolec
[edytuj] boleć (język polski)
wymowa: IPA: [ˈbɔlɛʨ]
znaczenia:
czasownik nieprzechodni
- (1.1) o własnej części ciała być źródłem bólu
- (1.2) sprawiać ból w znaczeniu psychicznym, martwić, smucić
- (1.3) martwić się, cierpieć, smucić się
odmiana: (1.1-2) bol|eć, koniugacja VIIa; (1.3) bol|eć, koniugacja III przykłady:
- (1.1) Od wczoraj boli ją ręka.
- (1.2) Bolą mnie jej ostre słowa.
- (1.3) Natomiast boleję nad twym grubiaństwem, a gdyby niewdzięczność ludzka mogła mnie jeszcze dziwić, dziwiłbym się twej niewdzięczności. (H. Sienkiewicz: Quo vadis)
składnia: (1.1-2) boleć +B., nie boleć +D.; (1.3) boleć nad +N.
kolokacje: (1.1) ręka/noga/serce boli kogoś
synonimy:
antonimy:
wyrazy pokrewne: rzecz. ból, bolączka, boleść; czas. pobolewać, ubolewać; przym. bolesny; przysł. boleśnie
związki frazeologiczne: niech cię głowa o to nie boli, na to biją, żeby bolało, od przybytku głowa nie boli, zjesz beczkę soli, nim poznasz, co mnie boli
etymologia: (1.1) zobacz ból
uwagi: (1.1) czasownik rządzi biernikiem (zaprzeczony dopełniaczem), ale nie tworzy strony biernej; zamiast rzeczownika odczasownikowego („bolenie”) używa się raczej słowa „ból” tłumaczenia:
- angielski: (1.1) hurt, ache
- bułgarski: (1.1) боля
- dolnołużycki: (1.1) bóleś
- duński: (1.1) gøre ondt
- esperanto: (1.1) dolori
- francuski: (1.1) avoir mal, faire mal
- grecki: (1.1) πονώ
- hawajski: (1.1) ʻeha
- hiszpański: (1.1) doler
- jidysz: (1.1) וויי טאָן (wej ton)
- niemiecki: (1.1) wehtun, schmerzen
- rosyjski: (1.1) болеть
- szwedzki: (1.1) smärta, göra ont, spränga, (o bardziej uproczywym bólu) värka
- ukraiński: (1.1) боліти
- wilamowski: (1.1) wej tüt
- włoski: (1.1) dolere, aver male, far male