aparat

aparat (język polski)

aparat (1.1) fotograficzny

aparat (1.1) telefoniczny

aparat (1.2) słuchowy

aparat (1.2) na zęby

aparat (1.3) gębowy larwy

wymowa:

wymowa, IPA: [aˈparat], AS: [aparat]

znaczenia:

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) urządzenie o określonej funkcjonalności, np. telefoniczny, fotograficzny

(1.2) med. medycyna, medyczny przyrząd do korekcji wad

(1.3) med. medycyna, medyczny grupa narządów organizmów żywych spełniających określone zadania

(1.4) instytucje, urzędy zajmujące się kontrolą lub kierowaniem pewną dziedziną życia państwowego, społecznego

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(2.1) pot. potocznie zabawny lub szokujący człowiek

(2.2) gwara więzienna cwaniak

odmiana:

(1.1-4) lp liczba pojedyncza apara|t, ~tu, ~towi, ~tem, ~cie, ~cie; lm liczba mnoga ~ty, ~tów, ~tom, ~ty, ~tami, ~tach, ~ty

(2.1-2) apara|t, ~ta, ~towi, ~tem, ~cie, ~cie; lm liczba mnoga jak (1.1-4)

przykłady:

(1.1) Telegrafista cofnął się, zmieszany nieco, do telegrafu, usiadł przy aparacie, zatopił długie, chude, nerwowe palce w jasnych jak len włosach i zapatrzył się przez okno w zamglony jesienny dzień. (W. Reymont: Fermenty)

(1.2) Dziadek bez aparatu prawie nic nie słyszy.

(1.4) Stworzenie na gruzach dawnego aparatu państwowego, który był aparatem kapitalistycznej przemocy w stosunku do mas ludowych, nowego aparatu państwowego, złożonego w swych zasadniczych ogniwach z nowych, ludowych kadr, aparatu, który stał się orężem walki z wszelkimi próbami przywrócenia panowania burżuazji oraz dźwignią podstawowych przeobrażeń ustrojowych w kierunku socjalizmu; ścisłe powiązanie wojska z ludem i demokratyzacja korpusu oficerskiego; coraz szerszy i aktywniejszy udział mas w rządzeniu państwem. (Deklaracja ideowa Polskiej Zjednoczonej Partii Robotniczej)

(2.1) Niezły z niego aparat!

składnia:

kolokacje:

(1.1) ~ fotograficzny, telefoniczny, cyfrowy, tlenowy, pomiarowy, rentgenowski, stereoskopowy

(1.2) ~ słuchowy, ortodontyczny, na zęby

(1.3) ~ gębowy, szparkowy

(1.4) ~ polityczny, kierowniczy, decyzyjny

synonimy:

(2.1) model, agregat

(2.2) gwara więzienna model, agregat

antonimy:

wyrazy pokrewne:

rzecz. rzeczownik aparatura f rodzaj żeński, aparatczyk, forma żeńska aparatka; zdrobn. zdrobniale aparacik

przym. przymiotnik aparatowy

związki frazeologiczne:

etymologia:

uwagi:

tłumaczenia:

• angielski: (1.1-3) apparatus
• arabski: (1.1) أداة
• duński: (1.1) apparat n rodzaj nijaki
• esperanto: (1.1,3,4) aparato
• interlingua: apparato
• niemiecki: (1.1) Apparat m rodzaj męski; (1.2) Hörgerät n rodzaj nijaki (~ słuchowy)
• norweski (bokmål): apparat n rodzaj nijaki
• ukraiński: (1.1,4) апарат m rodzaj męski

źródła: