Aneks:Przysłowia polskie - czas
Z Wikisłownika – wolnego, wielojęzycznego słownika
| Polskie przysłowia na:
A Ą B C Ć D E Ę F G H I J K L Ł M N Ń O Ó P R S Ś T U W Y Z Ź Ż ~ wg tematu |
|
- czas leczy rany
- czas najlepszy doktor
- czas to pieniądz
- komu w drogę, temu czas (iść)
- nie czas żałować róż, gdy płoną lasy
- szkoda czasu i atłasu
[edytuj] pory roku
[edytuj] wiosna
- jedna jaskółka wiosny nie czyni
- na wiosnę ceber deszczu, łyżka błota; na jesieni łyżka deszczu, ceber błota
- jak drozdy śpiewają na wierzchołkach drzew, wiosna wnet; a jak między gałęziami, to jeszcze het
[edytuj] lato
- kwiecień plecień, bo przeplata trochę zimy, trochę lata
- lepsze jedno lato niż dwie zimy
- jak w zimie piecze, to w lecie ciecze
[edytuj] jesień
[edytuj] zima
- deszcze Michałowe prawią w zimie powietrze zdrowe
- kwiecień plecień, bo przeplata trochę zimy, trochę lata
- na świętego Grzegorza idzie zima do morza
- jak w zimie piecze, to w lecie ciecze
[edytuj] miesiące
[edytuj] styczeń
- bój się w styczniu wiosny, bo marzec zazdrosny
- gdy styczeń z mgłą chodzi, mokrą i wczesną wiosnę zrodzi
- gdy w styczniu deszcz leje, złe robi nadzieje
- jak styczeń zachlapany, to lipiec zapłakany
- jeżeli pszczoła w styczniu z ula wylatuje, rzadko pomyślny rok nam obiecuje
- kiedy styczeń najostrzejszy, wtedy roczek najpłodniejszy
- kiedy w styczniu rośnie trawa, licha w lecie jest potrawa
- miesiąc styczeń – czas do życzeń
- miesiąc styczeń, czas do życzeń: a więc życzym pomyślności, Boga, chleba, dobrych gości
- styczeń bywa łagodny, gdy październik śnieżny i chłodny
- styczeń pogodny wróży rok płodny
- w styczniu grzmoty, częste słoty
[edytuj] Nowy Rok
- na Nowy Rok przybywa dnia na barani skok
- Nowy Rok jaki, cały rok taki
- Rok Nowy pogodny, zbiór będzie dorodny
[edytuj] Trzech Króli
[edytuj] św. Agnieszka
[edytuj] luty
- czasem luty ostro kuty, czasem w luty same pluty
- czasem luty się zlituje, że człek niby wiosnę czuje; ale czasem tak się zżyma, że człek prawie nie wytrzyma
- gdy bez wiatrów luty chodzi, w kwietniu wicher nie zawodzi
- gdy ciepło w lutym, zimno w marcu bywa, długo trwa zima, to jest niewątpliwa
- gdy mróz w lutym ostro trzyma, tedy jest niedługa zima
- idzie luty, podkuj buty
- jeśli ci jeszcze nie dokuczył luty, to pal dobrze w kominie i miej kożuch suty
- kiedy luty, obuj buty
- kiedy luty puści, to marzec wypiecze
- kiedy luty schodzi, człek po wodzie brodzi
- luty, napije się wół pluty
- luty w lód okuty
- na stycznie i lute trzeba mieć konie kute
- spyta cię luty: masz-li buty?
- w lutym gdy zagrzmi od wschodniego boku, burze i wiatry walne są w tym roku
- w lutym wody wiele – w lecie głodne nawet cielę
[edytuj] Matki Boskiej Gromnicznej (2 II)
- gdy w Gromniczną z dachu ciecze, zima jeszcze się przewlecze
- na Gromniczną mróz – szykuj chłopie wóz. Na Gromniczną lanie – szykuj chłopie sanie
[edytuj] św. Walentego (14 II)
[edytuj] św. Macieja (24 II)
[edytuj] marzec
- co marzec wypiecze, to kwiecień wysiecze
- gdy przyjdzie marzec, umrze niejeden starzec
- ile w marcu dni mglistych, tyle w żniwa dni dżdżystych
- kiedy starzec chory w marzec, będzie zdrów; lecz gdy baba w maju słaba, pacierz zmów
- kiedy w marcu deszczu wiele, nieurodzaj zboża ściele
- marzec dziwne broi fochy, zmiata starce i junochy
- radował się starzec, kiedy minął marzec: nie baj baju, umrzesz w maju
- suchy marzec, kwiecień mokry, maj przechłodny – nie będzie rok głodny
- w marcu, gdy są grzmoty, urośnie zboże ponad płoty
- w marcu jak w garncu
- w marzec już dzień, gdyby ruski wół
- marzec, co z deszczem chadza, mokry czerwiec sprowadza
- marzec zielony – niedobre plony
- marzec, czy słoneczny, czy płaczliwy, listopad obraz żywy
[edytuj] św. Kazimierza (4 III)
[edytuj] Czterdziestu męczenników (10 III)
- Czterdziestu Męczenników jakich, czterdzieści dni po nich takich
- kiedy na Czterdziestu Męczenników marznie, to jeszcze czterdzieści nocy przymarznie
[edytuj] św. Grzegorza (12 III)
[edytuj] Zwiastowanie (25 III)
[edytuj] kwiecień
- choć już w kwietniu słonko grzeje, nieraz pole śnieg zawieje
- deszcze częste w kwietniu wróżą, że owoców będzie dużo
- jak przygrzeje słonko, przejdzie kwiecień łąką
- jeśli w kwietniu pszczoły latają, to długie chłody się zapowiadają
- kwiecień co deszczem rosi, wiele owoców przynosi
- kwiecień plecień, bo przeplata trochę zimy, trochę lata
- pogody kwietniowe – słoty majowe
- suchy kwiecień, mokry maj, będzie żyto jako gaj
[edytuj] maj
- chłodny maj, dobry urodzaj
- ciepły kwiecień, mokry maj – będzie zboże jako gaj
- częste w maju grzmoty rozpraszają chłopom zgryzoty
- deszcz majowy, chleb gotowy
- gdy kukułka w maju, spodziewaj się urodzaju
- gdy maj jest przy pogodzie, nie bywają siana w szkodzie
- gdy się maj z grzmotem odezwie na wschodzie, rok sprzyja sianu i zbożu w urodzie
- gdy się w maju pszczoły roją, takie roje w wielkiej cenie stoją
- grzmot w maju sprzyja urodzaju
- jak pszczółki na wiosnę z ula wcześnie wylatują, to pewnie mróz na drzewa w maju nam zwiastują
- jak w maju zimno, to w stodole ciémno
- jeśli w maju grzmot, rośnie wszystko w lot
- kiedy lipa w maju kwitnie, to w ulach miód zawiśnie
- kiedy mokry maj, będzie żyto jako gaj
- kto się w maju urodzi, dobrze mu się powodzi
- maj, wołom daj i sam na piec uciekaj
- na pierwszego maja szron obiecuje dobry plon
- pierwszego maja deszcz, nieurodzaju wieszcz
- w maju jak w gaju
- w maju wieje, trochę pada, coraz bliżej listopada
[edytuj] św. Pankracego, Serwacego i Bonifacego (12, 13 i 14 V)
[edytuj] św. Zofii (15 V)
[edytuj] czerwiec
- czerwiec daje dni gorące, kosa brzęczy już na łące
- czerwiec na maju zwykle się wzoruje, jego pluchy, pogody, często naśladuje
- czerwiec stały, grudzień doskonały
- gdy czerwiec chłodem i wodą szafuje, to zwykle rok cały popsuje
- kiedy kwitnie w czerwcu bób, to największy wtedy głód, a kiedy mak, to już nie tak
- od czerwca dużo zależy, czy żniwa będą jak należy
- pełnia czerwcowa – burza gotowa
- w czerwcu grusze kwiat zrzucają, czereśnie się zapalają
- w czerwcu się okaże, co nam Bóg da w darze
[edytuj] lipiec
- gdy w lipcu świeci słońce to plaże są gorące
- lipcowe deszcze dla chłopa kleszcze, a jak pogoda – większa swoboda
- upały lipcowe wróżą mrozy styczniowe
- w lipcowym skwarze w Polsce jak na Saharze
- w lipcu upały, styczeń mroźny cały
- w lipcu upały, wrzesień doskonały
[edytuj] sierpień
- czego sierpień nie dowarzy, wrzesień tego nie doparzy
- sierpień jasny i pogodny, dla win jest bardzo wygodny
- sierpień, ten spoczynku nie chce dać, bo każe orać i siać
[edytuj] wrzesień
- gdy wrzesień bez deszczów będzie, w zimie wiatrów pełno wszędzie
- gdy się wrzesień rozpoczyna na majówkę gna rodzina
- jaki pierwszy wrzesień, taka będzie jesień
- jeśli wrzesień będzie suchy, październik nie oszczędzi nam pluchy
- kiedy wrzesień, to już jesień, wtedy jabłek pełna kieszeń
- tego wrzesień nie doparzy, czego sierpień nie dowarzy
- we wrześniu tłuste ptaki, mróz w zimie nie byle jaki
- we wrześniu tak jak w sierpniu tylko dni są krótsze
- wrzesień chodzi po rosie, zbiera grzyby we wrzosie
[edytuj] październik
- gdy październik ciepło trzyma, zwykle mroźna bywa zima
- gdy październik ze śniegiem przybieży, na wiosnę długo śnieg na polach leży
- miesiąc październy, marca obraz wierny
- w październiku jak na śmietniku
- w październiku myśli z ptakami na południe odlatują
[edytuj] listopad
- jaka pogoda listopadowa, taka i marcowa
- w listopadzie jak na autostradzie
- w listopadzie liście opadają, a ludzie znicze na grobach stawiają
- Jak na świętego Hieronima jest dyszcz albo go ni ma, to pod koniec listopada pada albo nie pada